Ankebut Group International

Bilişim Suçu Faillerinin Genel Özellikleri

Bazı yazarlarca bilişim suçları işlenebilmesi için yeterli düzeyde bilgi birikiminin bulunması gerektiği bu nedenle bu suçların ‘‘beyaz yaka suçları’’ içerisinde değerlendirilmesinin gerektiğini belirtirken, bazı yazarlar tarafından ise bugün için böyle bir gerekliliğinin bulunmadığı bunun ayırt edici bir özellik olmadığı ifade edilmektedir.

Bilişim sektörünün bugün geldiği aşamada özellikle kentsel nüfusta bilgisayar kullanımı çok yaygınlaşmıştır, bu nedenle iş yaşamının da gerekliliği olarak temel düzeyde de olsa bilgisayar kullanımı bilgisi bireyler tarafından yaygın şekilde edinilmiştir. Ancak söz konusu durum basit ve korumasız bir sistem de olsa bir bilişim sisteminin içine sızılarak veri elde edilmesi olduğundan temel düzeyin üzerinde bir bilgi birikiminin gerekliliği ortadadır. İçine sızılması istenilen sistem özellikle bankalar, bilimsel kurumlar ya da kamu kurumları gibi yüksek düzeyde güvenlik koruması olan yerler olduğunda fail için gerekli olan bilgi seviyesini en üst seviyelere çıkmaktadır.

Ancak yine de bilgisayarın ilk ortaya çıktığı zamanlardaki yalnızca bilgisayar uzmanlarının bu makinelere ulaşabildiği dönemlere nazaran böyle bir suçu işlemeyi düşünen ve gerekli donanıma sahiop olan herkes özellikle de internetteki açıklayıcı bilgiler ve yardımcı yazılımlar sayesinde yeterli bilgi düzeyine ulaşmakla bu suçu işleyebilecektir.

Ayrıca kişisel bilgisayarların gelişiminde önce, bu suçların failleri daha çok bilişim sisteminin ait olduğu kurum çalışanlarından meydana gelirken bugün için bu suçun faillerinin daha çok bilişim sistemlerine dışarıdan erişen kişilerin olduğu ifade edilmektedir.

Bilişim suçları ve olaylarını işleyen failler genel olarak ileri düzeyde bilgisayar kullanıcıları olup bu alanda geniş bir bilgiye sahiptirler ve ilgi alanlarına göre farklı özellikler göstermektedirler. Bu özelliklerin en dikkati çekenleri, meraklı olmak, detaylarla ilgilenmek, kendi meslek ve tutkularıyla ilgili problem veya sıkıntılı konuları çözmek, sezgiye dayalı düşünmeye yönelmek, zor konularda kendilerine özgü çözümler üretmektir.

Bilişim sistemleri, daha önce hiçbir suç işleme yönteminde olmadığı şekilde faillere suçu işlerken ve işledikten sonra kimliklerini gizleme olanağı sunmaktadır. Bu da faillere, bireylerin ve şirketlerin bilişim sistemlerinde bulundurdukları özellikle kişisel verilerine erişim ve gizli alanlarına izinsiz girme ve orada kalma olanağı sağlamaktadır. Zira ‘‘bilişim suçlarının delilleri, fiziksel ya da insani değildir; fakat eğer olabilirse, elektronik itkilerden ve programlama kodlarından biraz daha fazlasıdır’’. Bu faillere çok daha rahat hareket olanağı sağlanmaktadır.

Bilişim suçlarıyla ilgili yapılan kriminolojik çalışmalar, faillerin çoğunlukla genç, iyi eğitimli, teknik yeteneğe sahip ve girişken olduklarını ortaya koymaktadır.

Ayrıca günümüzde genel olarak tüm suçluların, bilgisayar kullanmaksızın çok az sayıda suç işledikleri ifade edilmektedir.

Bilişim Suçlarının Ekonomik Suçlar ile İlişkisi

Bilişim suçları ilk ortaya çıktığı yıllarda failler genellikle ekonomik çıkar elde etmek amacı gütmeden sistemin ve verilerin güvenliği aleyhine eylemlerde bulunmakta ve bu yolla adeta kendilerini kanıtlamaktaydılar. Ancak 60’lı ve 70’li yıllara denk gelen bu ilk zamanlarda dahi telefon hatlarını ücretsiz kullanmak ya da telefonları haksız olarak başkalarına kullandırtarak gelir elde etmek gibi eylemler gerçekleştirilmekteydi. Bu da bize, bilişim suçlarının ilk ortaya çıktığı yıllardan beri haksız ekonomik çıkar sağlamak için kullanıldıklarını ve en azından bu potansiyeli içlerinde barındırdıklarını göstermektedir. Günümüzde bilişim teknolojilerinde gelinen aşama ve gündelik hayatın her alanına bu teknolojinin girmesi nedeniyle sayısız biçim ve yöntemle bilişim suçu olarak nitelenebilecek, en azından bilişim sistemlerinin araç olarak kullanıldığı, suçların işlendiği ve pek çok hukuka aykırı eylemin suç normu olarak ceza yasalarında yer aldığı görülmektedir. Ancak bu suçların tamamının haksız ekonomik çıkar elde etmek amacıyla işlendiği söylenemez; örneğin sistemin veya verilerin güvenliği aleyhine işlenen suçların çoğunluğu (ayrıksı durumlar hariç), bu tür bir amaç güdülmeksiniz işlenmektedir. Buna karşılık özellikle ‘‘bilişim sistemlerinin kullanılması yoluyla işlenen hırsızlık ve dolandırıcılık suçları’’ ile ‘’FSEK’de yer alan bilişim suçları’’ daima haksız ekonomik çıkar elde etmek amacıyla işlenmektedir. Ayrıca kişisel verilerin ele geçirilmesi ya da bilişim sisteminin işleyişinin engellenmesi gibi suçların da şantaj gibi yollarla haksız ekonomik çıkar elde etmek için işlenmesi mümkün olduğu gibi, failin ekonomik bir çıkarı söz konusu olmaksızın, mağdura ekonomik zarar verilmek için işlenmesi de mümkündür. Dolayısıyla bilişim suçlarının pek çok türü ekonomik suçlar ile yakından ilgilidir veya bir tür ekonomik suçtur. Buna göre bilişim suçlarının ekonomik suçlarla olan ilişkisinin de ortaya konulması gerekir.

The post Bilişim Suçu Failleri first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Ankebut Group International

Hukuka Aykırı İçerik

Bilişim suçları çok sık karşılaşılan diğer bir işlenme şekli de hukuka aykırı içeriklerin bilişim sistemlerinde bulundurularak veri iletim ağları sayesinde diğer kullanıcıların erişimine sunulmasıdır. Bu içerikler ırkçı, ayrımcı, şiddeti teşvik eden ya da kişilik haklarına tecavüz eden içerikler olabileceği gibi insan ticareti ya da çocuk pornografisi ile ilgili içeriklerde olabilmektedir.

Ülkemizde yaşanan bir olayda, üniversitede idari görevleri de bulunan bir öğretim üyesine, kendisinin üniversitedeki tutumu ve uygulamalarına yönelik olarak hakaret ve tehditler içeren bir elektronik posta gönderilmiştir. Söz konusu postada öğretim üyesinin Ankara’da bulunan bir yakınının takip edildiği ve kendisinin hareketlerini düzeltmemesi halinde yakınına zarar verileceği tehdidi bulunmaktadır. Bu elektronik posta üzerinde yapılan teknik çalışmalar sonucunda öncelikli iletinin Türkiye içerisinde gönderildiği, sonra da öğretim üyesinin bulunduğu aynı ilden gönderildiği tespit edilmiştir. Elektronik izler takip edilmek suretiyle sonunda bu eylemi gerçekleştiren fail yakalanmış ve mahkemeye sevk edilmiştir.

Özellikle çocuk pornografisiyle ilgili içeriklerin bulunması ve bu materyallerin dağıtılması internetin yaygınlaşmasıyla beraber çok artmış, bu nedenle birçok ülke ve uluslararası kuruluş bu içeriklerin bulundurulmasını ve elde edilmesini suç haline getirmiştir. Bu konuda örnek bir olay ülkemizi de içerin bir şekilde uluslararası alanda yaşanmıştır.

İngiliz polisi tarafından 2001 yılında gerçekleştirilen bir operasyonda, internet üzerinden haberleşen ve çocuk pornografisine ilişkin içerik bulundurarak bunları diğer kişilerin erişimine açan bir grup izlemeye alınmış ve aralarında Türkiye’nin de bulunduğu on dokuz ülkenin polis kuruluşlarıyla işbirliği yapılarak eş zamanlı operasyonlarla bu kişiler yakalanmıştır. Türkiye’de gerçekleştirilen eylem sonucunda Ö.İ. isimli bir şahıs bu nedenle yakalanmıştır.

Hukuka aykırı içeriklerin büyük bir bölümü hakaret, çocuk pornografisi, terör örtüğü propagandası vs. gibi TCK’da ya da ceza normu içeren diğer yasalarda suç olarak düzenlenmiş eylemlerdir. Bu içeriklerin yayınının ya da bunlara erişimin engellenmesi ve internet kişilerinin bunlara ilişkin sorumlulukları ise 5651 sayılı Yasada düzenlenmiştir. Konunun genişliği ve önemi nedeniyle söz konusu yasa ve tedbirler çalışmamızda ayrıntılı olarak incelenmiştir.

DoS ve DDoS Saldırısı

DoS (Denial of Sevice) saldırısı bir hizmet aksatma yöntemidir. Bir kişinin bir sisteme düzenli veya arka arkaya yaptığı saldırılar sonucunda hedef sistemin kimseye hizmet veremez hale gelmesi veya o sisteme ait tüm kaynakların tüketimi amaçlanır. Birçok yöntemle hizmet aksatma saldırıları gerçekleştirilebilir.

DDoS ise bir saldırganın daha önceden tasarladığı birçok makine üzerinden hedef bilgisyara saldırı yaparak hedef sistemin kimseye hizmet veremez hale gelmişini amaçlayan bir saldırı yöntemidir. Eşzamanlı yapılan bu işlem hem saldırının boyutunu arttırır hem de saldırıyı yapan kişinin gizlenmesini sağlar. Bu işlemleri yapan araçlara yaşayan ölü denir. Bu saldırı çeşidinde saldırganı bulmak zorlaşır. Çünkü saldırının merkezinde bulunan saldırgan aslında saldırıya katılmaz. Sadece diğer IP numaralarını yönlendirir. Eğer saldırı bir tek IP adresinden yapılırsa bir güvenlik duvarı bunu rahatlıkla engelleyebilir. Fakat saldırının daha yüksek sayıda IP adresinden gelmesi güvenlik duvarının devre dışı olmasını sağlar. İşte bu onu DoS saldırısı gibi olaydan ayıran en önemli özelliğidir.

Phising Saldırıları

Phishing, ‘‘şifre’’ ve ‘‘balık avlamak’’ sözcüklerinin İngilizcede bir birleştirilmesiyle meydana gelen, Türkçeye yemleme (olta atma) olarak çevrilen bir saldırı yöntemidir. Phishing saldırıları son zamanların en gözde saldırı yöntemi olarak karşımıza çıkmaktadır. Yemleme yöntemi kullanılarak bilgisayar kullanıcıları her yıl milyarlarca dolar zarara uğratılmaktadır. Yemleme genelde bir kişinin şifresini veya kredi kartı ayrıntılarını öğrenmek amacıyla kullanılır. Bir banka veya resmi bir kurumdan geliyormuş gibi hazırlanan e-posta yardımıyla bilgisayar kullanıcıları sahte sitelere yönlendirilir. Saldırılar için ‘‘bankalar, sosyal paylaşım siteleri, mail servisleri, çevrimiçi oyunlar vb.’’ sahte web sayfaları hazırlamaktadır. Bu web sayfalarıyla bilgisayar kullanıcılarının özlük bilgileri, kart numarası, şifresi gibi bilgiler istenir. E-posta ve sahte sitedeki talepleri dikkate alan kullanıcıların bilgileri çalınır.

Burada şunu da belirtmek gerekir, arama motorlarında bazı bankaların dolandırıcılar tarafından hazırlanan sahte web adreslerinin yer aldığı göz önüne alındığında, bu saldırıların yaygın olduğu görülmektedir. Tedbir olarak banka adreslerinin, adres çubuğuna elle (manuel) olarak yazılması önerilir.

Parola Kırma Saldırıları

Bir bilişim sisteminin iletilen ya da bir bilgisayarda saklanan verilerin şifresini çözme veya öğrenme işlemine şifre kırma denir. Bu konuya genel yaklaşım, bütün tahminleri tek tek denemektedir. Şifre kırma işlemi, bilgisayar şifresini unutan insanlar için yardımcı olabilir. Şifre kırma işlemi ayrıca dijital dünyada gizli verilere erişim olanağı da sağlar.

Bir şifreyi kırmak için gereken zaman şifrenin uzunluğuna ve karmaşıklığına göre değişebilir, bu ölçüm şifrenin içerisinden sağlanır, yani şifre içinde sadece harf ve sayılar değil işaretler gibi karakterlerde kullanılırsa şifrenin karmaşıklığı artar. Kaba-kuvvet saldırıları ile bir şifrenin olabilecek bütün şifre olasılıkları tahmin edilir ve denenir. Bu denemelerden birisi mutlaka gerçek şifreyi yakalar. En çok kullanılan şifre kırma yöntemleri örneğin, sözlük atağı, sözcük listesi yerine koyma yöntemi ve benzeri yöntemler, deneme sayısını azaltır ve genelde saldırılardan önce kullanılır.

The post BİLGİSAYAR SALDIRILARI first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Spam nedir ? İstem dışı alınan elektronik postalar olan ‘‘spam’’ özellikle son yıllarda bir çok kullanıcının ve büyük bilişim sistemleri yönetici ve kullanıcılarının uğraştığı önemli bir sorun haline gelmiştir. Spam nedir ? Sözcüğü, ABD kaynaklı olup ilk defa bir firmanın ürettiği gıdalarla ilgili kullanıldığı bir kısaltmadır. Bu kısaltma ilgisiz olmasına rağmen zamanla kitlelere istem dışı gönderilen elektronik postalar için kullanılmaya başlanmıştır. Uluslararası Ticaret Örgütü’nün 1996 yılında yayımlamış olduğu makalede spam, bir bülten veya haber grubu üzerinden ticari amaç taşımayan, bu forum konuları ile ilgili olmayan ve gönderilmesine açık bir şekilde izin verilmeyen reklam olarak tanımlanmaktadır.

Spam nedir, genellikle bir ürünün reklamı, pazarlanması ve pornografik içerikli reklam ve mesajların dünya çapında kitlelere ulaştırılması amacıyla kullanılmaktadır. Bu tür mesajların, bünyesinde çok sayıda elektronik posta adresini barındıran kuruluşların sahip oldukları veri tabanlarını satmalarıyla arttığı belirtilmektedir.

Özellikle son yıllarda spam sorununun dünya çapında yaygınlık kazanması ve internet trafiğinin yarısını spam iletilerin oluşturması üzerine çeşitli ülkeler bu konuda yasal düzenlemeler yapmak zorunda kalmıştır. ABD’de 1996 yılında Kaliforniya eyaletinde hazırlanan ve spam yapanlar için para cezası öngören yasa, 1997 yılında Nevada ve Washington eyaletlerinde de yürürlüğe girmiştir. Nihayet Amerikan Kongresi tarafından 7 Ocak 2003 tarihinde kabul edilen diğer yasayla kitlelere istem dışı elektronik posta gönderilmesi eylemleri federal düzeyde bir suç olarak kabul edilmiştir. ABD Başkanının imzalamasıyla yürürlüğe giren yasanın etkisinin 2004 yılında görüleceği ve bu eylemi gerçekleştiren birçok kişinin cezalandırılacağı daha o zaman belirtilmiştir. Nitekim bu yasa beklenen etkiyi göstermiş ve hem bireyler hem de kurumlar gerekli önlemleri almaya çalıştığı gibi cezalar da verilmiştir. Ancak bu, sorunun tam anlamıyla çözüldüğü anlamına gelmemektedir. Spam nedir konusunu açıklayıcı bir şekilde cevapladığımızı düşünüyoruz.

Bu konudaki en kapsamlı ve etkili olduğu belirtilen yasal düzenleme ise Avustralya’da yapılmıştır. Spam adını taşıyan yasayla Avustralya’da gerçekleşen her türlü elektronik yazışma kapsam altına alınmıştır. Bu gizli veya sahte olan ticari veya reklam içerikli tüm elektronik postalar spam olarak nitelendirilmekte ve bu eylemleri gerçekleştiren failler cezalandırılmaktadır. Bu yasanın Avustralya’da kabul edilmesine spamlar yüzünden kaynaklanan önemli ölçüdeki ekonomik zararın neden olduğu belirtilmektedir.

Ülkemiz açısından ise spam konusunu özellikle düzenleyen bir yasa ya da mevcut yasalar içerisinde spam ile ilgili herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak spam içeriklerden korunmanın en iyi yolunun kişisel bazda alınacak önlemler olduğu, özellikle spam mesajlarına cevap verilmemesinin ve bu mesajların açılmadan silinmesinin bu konuda alınabilecek en iyi önlemler olduğu ifade edilmektedir.

Bilişim Virüsleri

Bilişim virüsleri, kendi kendisin çoğaltabilen, kopyalarını çeşitli yöntemlerle başka bilişim sistemlerine ulaştırarak bu sistemleri de etkileyebilen yazılımlardır. Bilişim virüslerini geçmiş makalelerimizde yazılan diğer virüslerden özellik bunların, bulaştıkları bilişim sisteminde bulunan yazılımları çökerterek, bilişim sistemine olası en fazla zararı verecek şekilde tasarlanmalarıdır. Pek çok açıdan tıpkı biyolojik virüsler gibi işleyen bilişim virüsleri, bir yazılıma ya da dosyaya fark edilmeyecek şekilde yerleşmekte, sonra kendi kendini kopyalamakta ve nihayet bilişim sistemini genellikle en can alıcı noktası olan verilerin bulunduğu sabit disklerinden başlayarak kullanılmaz hale getirmektedir.

Bilişim virüsleri en sık karşılaşılan ve en çok bilinen zarar verici yazılım türü oldukları gibi bilişim virüsleri ile gerçekleştirilen eylemler en sık karşılaşılan ve en çok bilinen bilişim suçu işleme araçlarıdır. Virüslerin en büyük özellikleri yazılımdan yazılıma, dosyadan dosyaya, sistemden sisteme kolaylıkla kopyalanabilmeleridir. Bu kopyalama işlemine, günlük dilde ‘‘virüs bulaşması’’ denilmektedir.

Bilişim virüsü terimi ilk olarak 1985 yılında Güney Kaliforniya Üniversitesi’nde yüksek lisans öğrencisi olan bir öğrencinin tezinde, tez danışmanının önerisi üzerine kendi kendini kopyalayabilen yazılımlar için bu adın verilmesiyle kullanılmıştır. Bu tezde bilişim virüsleri ‘‘… kendisinin azıcık değiştirilmiş bir kopyasını içerecek şekilde değiştirmek yoluyla, diğer yazılımları enjekte edebilen bir yazılım’’ olarak tanımlanmakta ve bu yazılımların bilişim sistemlerinin güvenliğine karşı çok büyük bir tehdit oluşturduğu, bu yazılımlar aracılığıyla bilişim sistemlerinin içerdiği verilerin değiştirilebileceği, tahrip edilebileceği hatta sistemin tamamen çalışmaz duruma getirilebileceği ifade edilmektedir.

Bilişim virüsleri genellikle içine yerleştikleri yazılımların çalıştırılmasıyla bilgisayarın hafızasına geçerler ve bilgisayar kapatılıncaya kadar orada çalışırlar. Bazı virüsler ise yazılımlar yerine bilgisayarın açılış sektörüne veya disk bölümleme tablosuna ( diskte hangi verinin nerede olduğunu gösteren içindekiler dizini ) bulaşırlar ve burada harekete geçerek özellikle disk bölümleme tablosunu tahrip ederler.

Bilişim virüslerinin pek çok çeşidi olmasına rağmen genellikle bilişim sisteminde yerleştikleri yere göre üçlü bir sınıflandırmaya tabi tutulmaktadırlar. Buna göre; dosya virüsleri, bot virüsleri ve makro virüsler bulunmaktadır. Bunlardan özellikle makro virüslerin en tehlikeli tür olduğu, bunların metin dosyalarında saklanabilme özelliğine sahip oldukları için elektronik posta yoluyla çok sayıda bilişim sistemine bulaştırılabildikleri belirtilmektedir. Nitekim günümüzde en sık karşılaşılan ve en zarar verici olan bilişim virüsleri bunlardır.

Belgelenen ilk bilişim virüsü saldırısı, 22 Ekim 1987’de üniversitede kaydedilmiştir. Sonradan araştırmacılar tarafından virüs olarak tanımlanan bu virüsler bir disketteki ilk sektöre enjekte etmekteydi. Bu virüsün, adları iki bilgisayar meraklısı olan Pakistanlı kardeş tarafından zarar verme amacı güdülmeksizin yazıldığı sonradan ortaya çıkmıştır. Gerçekten de bu bilişim virüsü en zararsız türden bir virüs olmasına rağmen, bilişim sistemlerini temizletmek ve enjekte disketleri yok ettirmek için bir hafta zaman ve önemli ölçüde insan kaynağı kullanmıştır.

The post SPAM NEDİR ve BİLİŞİM VİRÜSÜ first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Ankebut Grubu Uluslararası

Bilişim Suçlarının İşlenme Şekileri

Bilişim suçları klasik suç tiplerinden ayıran ve kendine özgü suçlar olmasını sağlayan en önemli özellik bu suçların işlenme şekillerinin farklılığıdır. Klasik suç tiplerinde suçun maddi unsurunu oluşturan eylemler faillerin fiziki hareketleriyle meydana gelmektedir. Bu fiziki hareket örneğin ya failin konuşarak hile yaratması, ya somut bir belgeyi değiştirmesi ya da eve girip malı alması gibi eylemlerle olmaktadır. Bilişim suçlarında ise genellikle failin bilgisayarın klavyesine dokunması dışında bir fiziki hareket olmamakta, ancak fiziki hareketlerle meydana getirilebilecek zararlardan çok daha fazlası bu sayede meydana getirilebilmektedir.

Bilişim suçları gibi olayların önemli bir özelliği de işlenme şekillerinin yapısı itibariyle genellikle çok kısa bir zaman dilimi içinde oluşmaları ve arkalarında bulunması çok zor, silik ip uçları bırakmalarıdır. Bu nedenle bu suçların tespit edilmesi zor olmakta, eylem tespit edildikten sonra fail ya da faillere ulaşmak ise ya çok daha zor olmakta ya da mümkün olmamaktadır. Nitekim dünya genelinde bilişim suçlarının etki ve boyutları hakkında kesin bilgilere ulaşılmamakta ve bu suçların önemli bir bölümü rapor edilmemekte, soruşturmaya konu yapılmamaktadır.

Bilişim suçlarında fiziksel bir eylem olmasa da bilişim sisteminin soyut unsuru olan veriler üzerinde suç oluşturan işlemlerin gerçekleştirilebilmesi için ya çeşitli yazılımların kullanılması ya da çeşitli tekniklerin geliştirilmesi gerekmektedir. Bu yazılım ya da tekniklere örnek olarak sistem güvenliğinin kırılıp içeri girilmesi, salam tekniği, truva atı, ağ solucanları, tavşanlar, bukalemunlar, mantık bombaları, virüsler, çöpe dalma, gizlice dinleme, veri aldatmacası verilebilir. Bilişim firmaları bilişim teknolojisindeki hızlı gelişme nedeniyle bu suç işleme şekilleri yalnızca örnek nitelikte kalmaktadır; çünkü her gün yeni bir bilişim suçu işleme şekli ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle aşağıda bugün için en sık görülen birkaç bilişim suçu işleme şekli anlatılacaktır. Bu arada firmamıza son sıralarda en çok yöneltilen soru olan en iyi bilişim firması kimdir sorusunun cevabı tabiki de Ankebut Group International’dir.

Bilişim Suçları İşlenme Şekilleri

Bu konudaki açıklamalar ve tartışmalar diğer eylemlerden çok bu eylemi gerçekleştiren kişiler olan ‘‘sanal korsanlar’’ kavramı çerçevesinde yapılmaktadır. Bunlar ilk olarak 1960’lı yıllarda ABD’de telefon şirketlerinin bilişim sistemlerinin işleyişini merak edip bu sistemlere müdahale eden kişiler olarak ortaya çıkmışlardır. Daha sonra bilgisayarın bulunmasıyla bu kişiler ‘‘sanal korsan’’ adıyla bilişim sistemlerinin işleyiş şeklini merak eden ve sisteme müdahale eden kişiler olarak boy göstermiştir. Bu kişiler iyi niyetli olarak sistemlere girip sistem güvenliğini denediklerini belirtmektedir. Bunun yanında bir de kopyalama eylemi ve bunları gerçekleştiren kopyacılar denilen kişiler bulunmaktadır. Bunlar kötü niyetli olarak, kendilerine veya üçüncü bir kişinin çıkarına hukuka aykırı yarar sağlamak için bilişim sistemlerine ya da web sitelerine saldırmakta ve güvenlik duvarlarını aşıp girmektedirler. Bu iki suçlu tipi arasındaki temel fark, korsanların sadece bir sistemin güvenlik duvarını aşarak sistem içindeki verilere ulaşması; kopyacılarında sisteme girip verilere yok etme, değiştirme, şifreleri kırma ve hukuka aykırı yarar sağlama gibi eylemler yapmasıdır. Söz konusu iki kavram zamanla iç içe geçmiştir ve bugün hepsi için sanal korsan ibaresi kullanılmaktadır. Genel olarak bu kişileri ifade etmek için dilimizde ‘‘bilişim korsanı’’ teriminin kullanıldığı görülmektedir. Biz de bu terimi kullanmayı tercih ediyoruz.

Bilişim suçu: Truva atı

Truva atı yazılımı adını Yunan mitolojisinde masum bir hediye olarak sunulan büyük tahta attan almaktadır. Söz konusu tahta at hediye olarak verildikten ve bu atı düşmanın kalesinin içine aldıktan sonra atın içine gizlenen askerler çıkmış ve kaleyi fethetmiştir.

Truva atı yazılımı da aynen bu mantıkla çalışmaktadır. Birçok bilgisayar kullanıcısı tarafından edinilmek istenebilecek yararlı bir yazılımın sistem dosyaları içine, çok az yer kaplayan truva atı yazılımı eklenmekte ve genellikle internet siteleri üzerinde ücretsiz yazılım sağlayan web sitelerinde ya da elektronik posta yoluyla kullanıcılara ulaştırılmaktadır. Böyle bir şey ile karşılaşırsanız ya da sizlere internette iftira atılırsa kötü haber silme hizmetimizi gözden geçirebilirsiniz. Kötü haber kaldırma veya silme hizmetimizi bizlerden talep edebilirsiniz.Bu yazılımı bilgisayarına yükleyen kullanıcı, görünüşte yararlı olan yazılımı bilgisayarına kurduğunda truva atı yazılımı da kendisini fark ettirmeden çalışmaya başlamaktadır. Bundan sonra truva atı yazılımı kurulmuş olduğu bilgisayarın işletim yazılımının açıklarından yararlanarak bütün sisteme hakim olmakta ve kendisini gönderen kişinin bütün komutlarını yerine getirmektedir. Truva atları her ne kadar sisteme zararlı bir yazılım olmaları sebebiyle bilişim virüslerine benzetilebilirse de, kendi kendilerine çoğalma özelliklerinin olmamaları ve zararsız bir yazılımmış gibi görünebilmek özelliğine sahip olmaları nedeniyle bilişim virüslerinden ayrılmaktadır.

Bilişim suçları olaylarının hemen hemen hepsi bu yazılım yoluyla işlenebilmektedir. Bu yazılımın kullandığı alanlar çok geniştir. Bununla yetkisiz olarak bilişim sistemlerine girmek, verileri hukuka aykırı olarak ele geçirmek, hukuka aykırı yarar sağlamak, kişisel haklara zarar vermek ya da verilere zarar vermek gibi hemen tüm eylem biçimleri gerçekleştirebilir. Bilişim sistemlerine virüslerin gizlenerek sokulması ile bu sistemlere zarar verilmesi eylemleri, bankaların bilişim sistemlerine girilerek hukuka aykırı yarar sağlanması eylemleri ya da bilimsel veya askeri kuruluşların bilişim sistemlerine sızılarak yapılan casusluk eylemleri genellikle truva atı yazılımının kullanılmasıyla gerçekleştirilmektedir. Bu konuda bilinen en önemli örnek, ABD ve İsrail’in ana belleğine yerleşen truva atı yazılımını içeren bilişim sistemlerinin Ürdün’e satmasıyla gerçekleşmiştir. Bu sayede Ürdün’ün Filistin ve Filistin kuruluş örgütü hakkında elinde bulundurduğu içerik açısından çok zengin dosyalar söz konusu bilişim sistemlerinin Ürdün’deki sistemlere uyumunun yapılarak çalıştırılması ve sonrasında içinde bulunan truva atı yazılımının işletilmesi yoluyla ABD ve İsrail’in eline geçmiştir.

Bilişim suçu: Salam tekniği

Bu teknik genellikle bankaların bilişim sistemlerinde gerçekleştirilen hukuka aykırı yarar sağlama suçları için kullanılan etkin bir yöntemdir. Sistemin esası çok fazla kaynaktan (örneğin çok sayıda banka hesabından) kaynak başına çok az miktarda hukuka aykırı yarar sağlanması esasına dayanır. Böylelikle banka ya da hesap sahipleri hesaplarda meydana gelen yetkisiz hareketi kolaylıkla far edememekte; ancak küçük miktarların çok sayıda kaynaktan toplanmış olması fail açısından büyük miktarda bir hukuka aykırı yarar sağlamaktadır. Bu tekniğin gerçekleştirilmesi için de genellikle truva atı yazılımının çeşitleri veya benzer işleve sahip yazılımlar kullanılmaktadır.

Çok sık örnek verilen bir olayda, bir banka çalışanı, bankanın tuttuğu milyonlarca mevduat hesabının dört ayda bir yapılan faiz ödemelerinin dört ondalık kesir puanına kadar hesaplandığı, sonra da aşağı veya yukarı yuvarlandığını fark etmiştir. Bankanın bilişim suçları olayında bulunan yazılım uyarınca bir doların 0.0075 kadar üstünde olan her rakam bir üst sente yuvarlanmakta ve mudiye ödeme yapmaktadır; bunun altında kalan rakamlar ise aşağı yuvarlanmakta ve bankanın hesabına eklenmektedir. Banka memuru bu işleyişi kavrayınca, sistemin yaptığı işlemi değiştiren bir yazılım yapmış ve aşağı yukarı yuvarlanarak bankanın hesabına gitmesi yerine kendi açtığı bir hesaba gitmesini sağlamıştır. Banka memurunun bu işlemi üç yıl süreyle uyguladığı ve bu süre içinde milyonlarca dolar tutarında hukuka aykırı yarar sağladığı belirtilmektedir.

The post Ankebut Group International – Bilişim Suçlarının İşlenme Şekilleri, Kriminoloji ve Ekonomik Suçlar first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Ankebut Group International

Bilişim Suçları

Transistörlerin yerini almak üzere tümleşik devrelerin bulunması ve bu sayede bilgisayarların hem küçülmesi hem de maliyetinin azalması kısa zamanda birçok kişinin bilgisayar sahibi olmasını sağlamıştır. Buna paralel olarak ticari yaşamda da hemen her kayıt ve işlem bilişim sistemleriyle tutulmaya başlanmış, eski yöntemler bırakılmıştır; buna bir de 1990’lı yıllarda internet ağı herkesin kullanımına açılması ve bilgisayar kullanıcılarının çığ gibi büyüme olgusu eklenince bu makineyle kötü niyetli kişiler tarafından bilişim suçu işlenmesi de mümkün ve elverişli hale gelmiştir.

Günümüzde hemen her resmi ya da özel kuruluşun internete bağlı olması ya da kendi bileşim ağları vasıtasıyla işlem yapmaları nedeniyle, suç failinin oturduğu yerden ve yakalanma riskinin çok az taşıyarak istediği sonuçları elde etmek amacıyla suç oluşturan eylemleri gerçekleştirmesi mümkündür. Buna bir örnek vermek gerekirse bugüne kadar güvenliğin en üst seviyede tutuldu bilinen kurumlar olan askeri ve endüstriyel araştırma ve laboratuvarlarının bilişim sistemleri sızılmış, pek çok değerli veri çalınmış ya da bu sistemlerin işlemesi geçici süreyle de olsa engellenmiştir. ABD Dışişleri Bakanlığı’nın son derece gizli olan belgelerinin yine ABD’de bir asker tarafından sanal ağ üzerinden elde edilmesi ve bunların internet üzerinden web sitesi aracılığıyla tüm dünyaya yayınlanması bunun en güncel ve önemli son örneğini oluşturmaktadır.

Aslında insanların teknolojik gelişmelerin suç işlemede araç olarak kullanılmalarını tarihi oldukça eski tarihlere dayanmaktadır. Basit bir tarih okuması bizlere teknoloji ile suç arasındaki ilişkinin yeni olmadığını ve teknolojik gelişmelerin getirdiği faydalı kullanımların yanı sıra bunlar kullanılarak zarar verilmesi potansiyelinin geliştirilmiş olduğu faydaları çok da uzak olmadığını göstermektedir. Bununla birlikte, her ne kadar teknolojik fikirler ve donanımlar zamanla değişikliğe uğrasalar da birçok temel suç işleme düşüncesi aynı kalmıştır. Özellikle teknolojinin yarattığı güveninin kullanılarak suç işlenmesi düşüncesi hala geçerlidir. 19. yüzyılda ilk telgraf sistemleri kullanılarak işlenen bazı dolandırıcılık suçları ile günümüzün modern bilişim suçları arasında esrarengiz bir benzerliğin bulunduğu görülmektedir. Suç ve teknoloji arasındaki bu uzun süreli ilişki, her ne kadar kolay olmasa da, aynı zamanda suçta korunma ve güvenlik kavramları için de söylenebilir. Örneğin Mısır piramitlerinin mimarisi, mezar soyguncularının önlenmesi için yüksek yüksek düzenli güvenlik teknolojilerinin kullanılmasını gerektirmiştir. Birkaç küçük yanlış adımın atılması ya da hareketin yapılması mezarın kapısının sonsuza kadar kapanmasına yol açmaktadır. Bu sistem, bugün günümüzün havaalanlarında normal dışı hareketliliğin takip edilerek potansiyel terörist aktivitelerinin tespit edilmesinde kullanılan yöntemlerin benzeridir. Yine telgrafla ilgili olarak, iyice ardından kısa bir süre sonra suçluların yakalanmasında kullanıldığı bilinmektedir. Bir katil olan Amerikalı insan 1845’te ki infazından dakikalar önce bu durumu ifade etmiştir; zira kendisi metresini öldürdükten sonra trenle Londra’ya gitmek üzere yola çıktığında, bu kişi hakkındaki bilgi telgrafta polis merkezlerine bildirilmiş ve kendisi Londra’ya vardığında polis tarafından yakalanarak gözaltına alınmıştır.

Bugün de suçlular ile soruşturma makamları arasındaki dönen oyunlar geçmişte olduğu gibi devam etmektedir. Suçlular yeni teknolojiler üretir ve kullanırlarken, soruşturma makamları da onların seviyesini yakalamaya ve suçluların soruşturulması, tespiti ve önlenmesi için aynı teknolojileri kullanmaya çalışmaktadırlar. Günümüzün modern zamanlarında değişen asıl husus, küresel bir iletişim sistemi ile birbirine bağlı olarak kişisel bilişim sistemleri gibi aygıtların kullanımının ortaya çıkması ve artmasıdır. Zararlı hareketlerin oluşumu ve esastan değişikliğine ilişkin zaman aralığı söz konusu ağın oluşumu ile son derece kısalmıştır. Özellikle dikkate alınması gereken husus ise, bir bilişim suçu işlenmesi için gereken zaman, bilişim suçu dalgası için gereken zamanı dönüşmüş ve yıllar ve aylardansa, saatler ve dakikalar konuşulmaya başlanılmıştır. Sonuç olarak bugün bilişim sistemleri ve ağ teknolojileri basitçe çarpan etkisi yaratan bir güç olmanın ötesine geçmiştir, suçun işlenmesinin, soruşturmasından ve önlenmesinden küresel çapta paylaşılması artık yalnızca bir düşünce değildir; Ancak bunun gerçekleşmesi için ancak yüksek düzeyde bilgisayar gücü gerektirmektedir. İşte bunların gelişmesi son derece hızlı bir şekilde olmakta, bilişimdeki hız bu alanın en önemli belirleyici özelliklerinden birini oluşturmaktadır. Nitekim bir hesaplamaya göre bir internet yılı yaklaşık olarak normal bir takvim yılına göre 3 ay ya da daha ağzına denk gelmektedir. İşte aşağıda yer alan kronolojik sırlama bu bilgiler ışığında değerlendirilmelidir.

• En iyi bilişim firmaları ve bilişim suçlarının tarihi 1990’lı yıllarda çeşitli olaylar nedeniyle bilgisayar suçları ya da bilgisayarlarla ilgili suçlar başlığı altında basında ve bilimsel yayınlarda çıkan yazılara kadar gitmektedir. Bu olaylar ilk olarak bilgisayar manipülasyonu, bilgisayar sabotajı, bilgisayar casusluğu ve bilişim sistemlerinin hukuka aykırı kullanımları ile ilgili olarak gerçekleşmiştir. Bununla birlikte, gazete haberlerine dayalı birçok raporda, yeni bir fenomen olan bilişim suçlarının akla uygun bir işlenme sebebinin olup olmadığı, bu suçları işleyen failleri bu eylemlere iten etkenlerin neler olduğu tartışılmaya başlanmıştır. Teknolojik yeraltı dünyası kültürü de 60’lı yılların başında bilgisayarların sadece büyük şirketler ve kuruluşlar tarafından kullanıldı, çok yer kaplayan karmaşık makineler olduğu dönemde, bunları kullanan operatörler tarafından oluşturulmaya başlanmıştır.
• Bilinen ilk bilişim suçu 18 Ekim 1966 tarihli bir gazetede yayınlanan “bilgisayar uzmanı banka hesabında tahrifat yapmakla suçlanıyor” başlıklı haber ile kamuoyuna yansımıştır. Buna bağlı olarak da bilgisayar ve onun çıkardığı sorunlarla ilgili ilk hukuki düzenlemeler bilgisayarın anavatanı olan ABD’de yapılmıştır. Amerikan hukukunda bu, yeni bir hukuk dalı olarak kabul edilmiş ve yeni bir daire altında anılmaya başlanmıştır.
• 1970’li yıllara gelindiğinde Avrupalı Hukukçular bu konuyla yeni yeni ilgilenmeye başlamışken Amerikalı Hukukçular uyuşmazlıkları yargı önüne götürme durumuna gelmişlerdir. 1970’lerin ortalarına dek bilişim suçları ile ilgili kriminolojik açıdan bilimsel bir araştırma yapılmamıştır. Yapılan ilk çalışmalar ise bilişim suçlarının yalnızca sınırlı bir kısmını kapsamaktadır.
• Bilişim suçları kavramının yaygın bir biçimde kullanılması ve öğrenilmesi bilimsel dergilerde korsan, bilgisayar virüsleri ve bilgisayar kurtçukları hakkında yazılar çıkması ile oluşmuştur. Bunun yanı sıra bilgisayar yazılımlarının genel olarak korsan kullanımı, para çekme makinelerinin kötüye kullanımı ve iletişim haklarında ve şirketlerinde yapılan yolsuzluklar gibi olaylar halka bilgi toplumunun zayıflıklarını göstermiş.

Bilişim suçlarının bilinen bir kavram olmasından kısa bir zaman sonra, 1980’li yılların başlarında, kişisel bilgisayarların üretilmesiyle, birçok kişi bilgisayar kullanmaya başlamış ve bilişim suçlarının niteliği de değişime uğramıştır. Böylelikle en iyi bilişim ajansları suçluların suçlarının yalnız hukuka aykırı menfaat sağlamak amacıyla işlenmediği, diğer başka menfaatler için de işlenebildiğini anlaşılmıştır. Buna örnek olarak; hastane bilgisayarlarının içeriğinin değiştirilmesi bilgisayar aracılığıyla kişisel gizliliğin ihlal edilmesi gibi yeni suç modelleri ortaya çıkmıştır. Bundan sonra ki, bu yeni sorunun ciddi bir şekilde ele alınması gerekliliği açıkça ortaya çıkmıştır.

Özellikle internet için web 2.0 teknolojisinin bulunması ve 1994 yılından itibaren yoğun bir şekilde kullanılmaya başlanmasıyla internet sayfası kullanılarak gerçekleştirilen hukuka aykırı eylemlerin artması, hem özel hukuk alanında hem de ceza hukuku alanında bu konuyla ilgilenilmesi sonucunu doğurmuştur. Özellikle kamu hizmeti veren büyük merkezi kuruluşların ve güvenlik kuruluşlarının veri tabanlarının, virüs adı verilen küçük yazılımlar sayesinde çökertilmesi veya truva atı verilen küçük yazılımlar sayesinde bunların içeriğinin öğrenilmesi ve değiştirilmesi, bu önemli sistemleri duyulan güvenin sorgulanmasını ve bunların güvenirliğinin gözden geçirilmesine neden olmuştur. Bu duruma karşı alınacak etkili önlemlerden biri olarak da ceza hukuku alanında çeşitli düzenlemelerin yapılması gerekliliği kaçınılmaz bir hal almış ve çeşitli ülkelerin hukuk sistemlerinde bu düzenlemeler yapılarak uygulamaya konulmuştur.

Bugün için bilişim suçlarının büyük bir çoğunluğu internet aracılığıyla, geriye kalan küçük bir kısmı ise diğer ağlar aracılığıyla işlenmektedir. İnternet siteleri, bilgisayarların birbiri ile iletişime geçmesini de sadece bir araç olmak konumunun ötesine geçmiş, adeta bir yaşam şekli haline gelmiştir. Bu ağ sistemi, günümüzde en çok tercih edilen ve yaygın olan araçtır; bu nedenle internetin bireysel kullanıcılara açılması ve yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanması ile sanal alan insanlara olan faydalarını yanında aynı zamanda hukuka aykırı içeriklerin dağıtılmaya başlandı ve organize suç örgütleri ile terör örgütleri için ilişki kurmaya hatta propaganda yapmaya yarayan bir araç haline gelmiştir.

Bu nedenle 1990’lı yılların özellikle sonlarına doğru ulusal hukuklarda yapılan bilişim suçları oranına ilişkin düzenlemelerin yanı sıra uluslararası alanda da konu yakından takip edilmeye başlanmış ve bu konuda ciddi adımlar atılarak konunun özelliği nedeniyle de uluslararası iş birliğini sağlayacak düzenlemeler yapılmaya çalışılmıştır.

Avrupa Konseyi de bu gelişmelerin dışında kalmamış bakanlık seviyesindeki toplantılarda dahi konu tartışılmış ve bilgisayarlar ile işlenen suçları önlemeye yönelik çeşitli kararlar alınmıştır. Bu çalışmaların neticesinde nihayet avrupa siber suç sözleşmesi, 23 Kasım 2001’de Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de imzaya açılmış ve yeterli taraf devletin sağlanmasıyla yürürlüğe girmiştir. Avrupa siber suç sözleşmesi, ülkemiz tarafından 10.11.2010 tarihinde imzalamış, 22.4.2014 tarih ve 6532 sayılı sanal ortamda işlenen suçlar sözleşmesinin onaylanmasının uygun bulunduğuna dair kanun ile onaylanması uygun bulunarak 2.5.2014 tarihli ve 28988 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Dolayısıyla Avrupa siber suç sözleşmesi hiç hukukumuzun bir parçası haline gelmiştir.

ABD’de ve Avrupa ülkelerinde bilişim suçları alanında uzun süre önce çeşitli hukuki düzenlemeler yapılmasına rağmen, ülkemiz açısından bu durum son 20 yıldan beri mevcuttur. Ülkemizde bu alandaki ilk düzenleme 1991 yılında 3756 sayılı yasayla 765 sayılı maddeler ilave edilerek bazı bilişim suçlarını düzenleyen “Bilişim Alanında Suçlar” başlıklı maddenin ortaya çıkmasıyla başlamıştır.

Ancak bilişim hukuku alanındaki yasama çalışmaları bunlarla sınırlı kalmayıp devam etmiş, internet kişilerinin sorumluluklarının tayin edilmesi amacıyla 2007 yılında 5561 sayılı yasa ve buna bağlı bir dizi yönetmelik gibi idare düzenleyici işlemler yapılmıştır.

Günümüzde bilişim suçlarıyla ilgili en sorunlu alanlardan bilişim korsanlığı, kimlik hırsızlığı ve hukuka aykırı ekonomik yarar elde etmeye yönelik suçlar olduğu görülmektedir bugün dünyada bilişim ve internet ile ilgili en hızlı büyüyen ve yayılan suç türü, bilişim korsanlığıdır. Bu suç telif haklarının ihlaline ve son 10 yılda inanılmaz şekilde artan hukuka aykırı yollarla veri elde etmeyi kapsamaktadır. Tüm bu eylemler, günümüzde en iyi bilişim ajansları ve firmalarını mağdur etmektedir. Bilişim korsanlarının suçlarının olağanüstü büyümesine neden olmuştur.

Diğer taraftan, dünyada teknolojinin çok hızlı ilerlemesi, iç internet ağı gibi durumlarda özellikle şirketlerin ve kamu kuruluşlarının koruma önlemlerini daha fazla arttırmalarını gereklidir. Bir bakıma için internet ağı ile dünya çapındaki dış internet ağının risk bakımından fazla bir farkı kalmamıştır. İç internet ağı kullanılan kuruluşların, bilişim suçlarına karşı iyi tanımlanmış, sistematik ve güncel güvenlik paketlerini kullanmaları bir zorunluluktur. Böylelikle, yetkisiz erişimleri engellemeleri ve ticari işlemlerin güvenliğini ve devamlılığını korumakla mümkün olabilecektir.

Bilişim ve iletişim teknolojileri sürekli gelişti ve evrim geçirdiği için, şu anda klasik suçlarla paralel ya da birlikte değerlendirilen bilişim suçları, gelecekte suçlu davranışlarının bütün türlerini ihtiva eden bir yapıya bürünecektir. Gelecekte bilişim suçları; uyuşturucu ticareti, insan kaçakçılığı, terörizm ve suç gelirlerinin aklanması suçlarımı daha çok içerisine alacaktır ve bunlar ayrılmaz bir bütün oluşturacaklardır.

The post Ankebut Group International ”Bilişim Suçlarının Tarihi Gelişimi” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Ankebut Group International

İnternetin Tarihi

Bilişim suçlarının ortaya çıkışı bilgisayarların yaygın olarak kullanılmaya başlanmasıyla olmuştur. Bilişim suçlarının işleme miktarının çok fazla sayıları ulaşması ve bu nedenle özellikle ceza hukuku açısından düzenleme yapılması ihtiyacının oluşması ise internetin tarihi sisteminin ortaya çıkması ve bunun kişilerin kullanımını açılmasıyla gerçekleşmiştir. Bu nedenle kısaca internet tarihçesinin aktarılması bilişim suçlarının gelişme sürecinde anlaşılması açısından yararlı olacaktır.

Web 2.0 gelişmesinde itici gücü oluşturan olgu, o zaman ki 2 süper güç arasındaki mücadele ve karışıklıkla duyulan kaygıdır. Sovyetler Birliği’nin 1957 yılında geliştirdiği uzay aracının dünya yörüngesine göndermesiyle Amerika Birleşik Devletleri’nde sovyetlerin teknolojik gücü daha iyi anlaşılmıştır. ABD’de bulunan ve Amerikalıların tank olarak adlandırdıkları askeri ve politik strateji geliştirme kuruluşlarından olan bir şirket tarafından nükleer savaş sonrası haberleşmenin nasıl sağlanacağı kaygısıyla böyle bir sistemin geliştirilmesi fikri ilk kez 1964 yılında ortaya çıkmıştır. Bunun üzerine Amerika Birleşik devletlerinden nükleer bir savaş halinde ya da bir sosyal karışıklık durumunda hem ülke yöneticilerinin birbiriyle hem de askeri kaynakların çeşitli silah üreticileri ile haberleşmesini güvenli ve kesintisiz bir şekilde gerçekleştirmek için, tek bir servis sağlayıcı bilgisayara bağımlı olmadan birçok bilgisayarın birbiriyle iletişim kurduğu bir ağ sistemini gerçekleştirebilmek için çalışmalara başlanmıştır. İnternet ve internetin suçluları günümüze kadar gelmiştir. Eğer sizlerin adına yalan haber hazırlanırsa ve paylaşılırsa firmamızın Google‘dan haber kaldırma içeriğini inceleyebilirsiniz.

Bu sistemi gerçekleştirebilmek için Amerikan Savunma Bakanlığı bünyesinde bir daire kurulmuş ve bu daire bazı askeri projelerin birbirlerine bağlanan ve veri aktarımı yapan bilgisayarlarla desteklenmesi işiyle görevlendirilmiştir.

İnternet sitelesi veya sayfası sisteminin mucidi denilebilecek kişi ise bir psikologdur. Bu kişinin çalışmakta olduğu şirketi bilgisayar alanına yönlendirmesi ve bu şirketin internet projesinin ihalesini kazanmasıyla projeyi uygulama şansı bulmuştur. Böylece bilgisayarların bir merkeze bağlı olmadan akustik yolla birbirlerini tanımaları ve iletişim kurmaları için gerekli çalışmaları başlatmış, birbiriyle uyumsuz ve bağlantısız çok sayıda bilgisayarın bağlantısını yapmış ve herhangi birinin devre dışı kalması halinde dahil diğerlerinin birbirlerine bağlı kalarak çalışmasını sağlamıştır.

Bundan sonraki adımda uygulamaya geçilmiş ve ilk olarak 1969 yılında Kaliforniya’daki üç ayrı merkez ile bir merkez arasında bulunan toplam 4 düğüm noktasındaki bilgisayarlar arasında, geliştirilen bu teknoloji sayesinde bilgi aktarımı sağlanmıştır. Bunun başarıya ulaşması neticesinde proje halinde bulunan internet resmen uygulamaya konulmuştur ve internetin tarihi oluşmaya başlamıştır. Bu sistemden önce ordu sonra da üniversiteler faydalanmaya başlamıştır.

Bir süre sonra bu sistemin yaygın şekilde kullanılmaya başlaması ve internet ağı sistemine bağlı bilgisayarların farklı türde ve yapıda makineler olması nedeniyle bunlar arasında iletişim kurma sorunları baş göstermiştir. Bu sorunların giderimi için bugün dahi kullanılan TCP/IP protokolünün 1968 yılında temelleri atılmış ve 1983 yılında protokol tam olarak oluşturulmuş ve uygulamaya konulmuştur.

Amerikan ordusu, 1980 yılından itibaren internetin yalnızca askeri birlikler için kullanılmasından vazgeçmiş ve ağ, sivil kuruluşlarında kullanımına açılmıştır.

Bir süre sonra Amerikan ordusu bu ağdan ayrılarak kendine MİLNET isimli yeni bir sanal ağ kurmuş diğer ağı tamamen sivillerin kullanımına bırakmıştır. Bu arada Batı Avrupa’da ve Japonya’da benzer gelişmeler yaşanmış, buralarda da ağ sistemleri geliştirilmiştir. Amerika dışında kurulan ilk ağ sistemi ise İngiltere’de geliştirilen ağ sistemi olmuştur.

1989 yılında web 2.0 teknolojisinin, 1990 yılında ise bunun dayandığı en temel dosya transfer Protokolü olan “http” protokolünün geliştirilmesiyle eski sistemdeki internet tamamen ortadan kalkmış, bütün ağ omurgalarının 1994’te birleşmesi ve bireysel kullanıma tam anlamıyla açılmasıyla gerçek anlamda internet ortaya çıkmış ve milyonlarca bilgisayarı ve kullanıcıyı her türlü bilgiye ve iletişime ulaştıran ağ sistemi internet adıyla insan yaşamındaki yerini almıştır. İnternet bu yapısıyla dünyayı sanal alanda küçültmüş ve son zamanların gündemde olan deyimi küreselleşmenin sembolü haline gelmiştir. İnsanlar tarafından bu kadar sıkı kullanılması belirli başlı sıkıntıları da doğurmaktadır. Mesele atılan iftiralar ve yazılan yalan haberler insanlara sıkıntı vermeye başlamıştır. Eğer başınıza böyle bir durum geldiyse firmamızın verdiği Google’dan haber silme hizmetimiz tam sizler için.

Türkiye’de ilk internet bağlantısı 12 Nisan 1993 tarihinde TÜBİTAK tarafından desteklenen bir projeye bağlı olarak Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nde gerçekleştirilmiştir, öncelikle akademik çevrelerde bilimsel veri iletimi ve iletişim için kullanılan internet sayfası, çok kısa zamanda ülkemizde de bireysel kullanıma geçmiştir. Ülkemizde alan adı tahsisi Orta Doğu Teknik Üniversitesi bünyesinde bulunan bir birim tarafından yapılmakta, internetin altyapısının kurulması ve işletilmesi Türk Telekom tarafından yapılmakta, interneti geliştirme ve takip etme görevi ise Ulaştırma Bakanlığı bünyesinde kurulan İnternet Üst Kurulu tarafından yerine getirilmeye çalışılmaktadır. Ancak alan adı tahsisine ilişkin bu oluşum yerini başka bir yapıya bırakmaktadır, bunun altyapı çalışmaları bitmek üzeredir.

1994 yılından itibaren bugün anlaşılan anlamda internetin tarihi ve benzer konuların oluşması ve milyonlarla ifade edilen kullanıcının sisteme dahil olmasıyla bu durum ticari şirketlerin de ilgisini çekmiş ve bu alana yatırımlar yapılmıştır. Ticari alanda birçok işlem, Özellikle de bankacılık işlemleri internet üzerinden yapılmaya başlanmış, bu durum beraberinde bilişim suçlarının işlenme sayısında patlamaya neden olmuştur.

BİLGİSAYARIN TARİHİ

• Birinci Dönem

Bu ayrıma göre 1940 – 1958 arası 1. dönem olarak kabul edilmektedir. Bu dönemde Amerikan ordusunda topçu atışlarının hesaplamasında kullanılmak üzere ilk bilgisayar geliştirilmiştir ve bilgisayarın tarihi ortaya çıkmıştır. Bu makine ağır işleyen, çok yer kaplayan ve pahalı bir araç olmasına rağmen ilk elektronik devrelere sahip bilgisayar olma özelliğine sahiptir, bu nedenle bilgisayar tarihinde ilk bilgisayar olarak anılmaktadır.

Bu dönemde 1951 yılında ticari amaçlı olarak üretilen ilk bilgisayar olan bilgisayar Amerikan şirketi tarafından geliştirilmiş ve Amerikan nüfus bürosuna kurularak çalıştırmıştır. Bu dönemde günümüz bilgisayar teknolojisini etkileyen en önemli gelişme, daha az elektriğe ihtiyaç duyarak çalışan ve yarı iletken kristalden oluşan transistörün bulunuşudur. Bu önemli buluş sayesinde ünlü bilgisayar üreticisi büyük derecede boyut ve enerji kazanımı sağlayan ilk bilimsel bilgisayar olan makineyi üretmiştir.

• İkinci Dönem

olarak kabul edilen 1958 – 1964 yılları arasındaki dönemde 1. dönemden farklı olarak bilgisayarın donanım unsurundan çok yazılım unsurunda gelişmeler sağlanmıştır. Bu dönemdeki gelişmeler sayesinde bilgisayarın donanım unsurunun özelliklerinden bağımsız olarak yazılım üretilebilmesi ve geliştirilebilmesi sağlanmış, ayrıca geliştirilen web yazılım dilleri sayesinde yazılım uzmanlarının makine dilini bilmeksizin yazılım üretebilmesi sağlanmıştır. Bu alanda 2. döneme ait önemli bir gelişme de İşletim yazılımlarının geliştirilmesidir.

2. dönemde bilgisayarın donanım unsurundaki en önemli gelişmeler ise, transistörlerin ileride “mikro çipleri”oluşturacak şekilde çok büyük boyutlara indirgenmesi ve Amerikalıların temel yapı taşı silisyum olan transistörlü işlemciyi bulmasıdır.

• Üçüncü Dönem

1965 – 1971 yıllarını kapsayan bu dönemde, ilk önemli gelişme transistörlerin yerini tümleşik devrelerin almasıdır. Bu dönemde bilgisayarlar, bilgi işlem merkezlerinde ya da bilimsel kurumların araştırmalarında kullandıkları ulaşılmaz araçlar olmaktan çıkmış çoklu programlamanın geliştirilmesi ve zaman paylaşımlı kullanım sayesinde iş hayatında gündelik işlerde kullanılan makineler haline gelmiştir, bilgisayarın tarihi yeniden şekillenmeye başlamıştır.

Bu dönemin önemli bir özelliği de bilinen ilk bilişim suçunun 18 Ekim 1966 tarihli gazetede yayınlanan “bilgisayar uzmanı banka hesabında tahrifat yapmakla suçlanıyor” başlıklı haber ile kamuoyuna yansıması ve yeni tür bir suç işleme şeklinin ortaya çıkmasıdır.

• Dördüncü Dönem

1971’den günümüze kadar uzanan ve şimdilik son dönem olarak belirlenen bu dönemde üretilen bilgisayarların önceki dönemde üretilen bilgisayarlardan en büyük farkı işlemcilerinde artık transistörlerin yerine 3. dönemde geliştirilen tümleşik devrelerin kullanılmasıdır.

Bu dönemdeki en büyük yenilik web yazılım ve diğer yazılımların geliştirilerek her türlü iş için bilgisayarların kullanılabilir hale getirilmesidir. Buna paralel olarak 1978 yılında öncelikle Apple bilgisayar şirketinin sonrasında diğerlerinin, bilgisayarın işlemci ve bellek bölümlerinin tümleşik devrelerin geliştirilmesiyle küçültülmesi sayesinde, az maliyetli orta ve küçük çapta iş yerlerine ticari açıdan hedef belirlenmesi ve bunu gerçekleştirmesiyle bilgisayarların çok sayıda yerde kullanılmaya başlanmasıdır. 1981 senesinde kişisel bilgisayarın üretilmesi ve bunun sayesinde herkesin iş yerine ve evine bilgisayarın girip kullanıcı sayısının milyonlarla ifade edilmeye başlanmasıyla bu dönemde en belirgin özelliğini göstermiştir ve bilgisayarın tarihi üzerine noktayı koymuştur.

1990’lı yılların ortalarından itibaren internet sitesi, kişisel kullanıma açılması ise bu dönemdeki şimdilik en sonun ve en önemli yenilik olmuş ve pek çok değişikliği de beraberinde getirmiştir.

Aslında burada 5. dönem Olarak bireylerin aktif olarak internet sitelerinin yapım süreçlerine katılmaları, hatta web 2.0 teknolojisi ile bir kişinin oluşturduğu ve yönettiği internet sitesine üçüncü kişilerin içerik girebilmesi, bilişim sistemlerinin elektronik ticarette çok yaygın kullanılması, klasik postanın yerini elektronik posta ile haberleşme ve bırakması ve bilişim sistemlerinin multimedya özelliklerini çok gelişmesi gösterilebilir. Dolayısıyla 5. dönemi bunların bir bütün olarak insanın gündelik yaşamına girmesi ve geri dönülmez bir biçimde ayrılmaz bir parçası haline gelmesi oluşturmaktadır.

The post Ankebut Group International ”İnternetin Tarihi ve Bilgisayarın Tarihi” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Ankebut Group International

Sosyal Medya Yönetimi Etkisi ve Bilgisayarın Tarihi

Sosyal medya yönetimi ve sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla birlikte ebeveynlerle çocukları arasındaki iletişim yönü değişmiştir. Ebeveynler şimdiki teknolojik şartlara yakın şartlarda doğan çocuklarının öğrenme hızlarına yetişemedikleri için bazı şeyleri çocuklarından öğrenmeye istekli hale gelmişlerdir. Bu öğrenme sonucunda sosyal medyaya daha yatkın halen ebeveynler, çocuklarıyla sanal ortam paylaşmaya başlamışlardır ve çocuklarının arkadaş çevrelerine de bu yolla daha yakından tanıma olanağına kavuşmuşlardır.

Sosyal medyanın gelişmesiyle, eğitim alanında da yeniliklerin yapılması zorunlu hale gelmiştir. Web 2.0 teknolojisinin bulunmasından sonra doğan çocukları eğitebilmek için yeni yöntemlerin oluşturulması ve bu yöntemlerin yeni şeyler öğretmesi gereksinimi doğmuştur. Sosyal medya yönetimi ile okullar, duvarlar arasında kalmaktan kurtulmuştur. Eğitimde Web 2.0 teknolojisi ile geliştirilen yeni teknikler kullanılmaya başlanmıştır.

Sosyal Medyayı Oluşturan İçerikler

Sosyal medya içerikleri, site kullanıcıları tarafından meydana getirilen sosyal medya etkileşimleri tarafından oluşturulmaktadır. Dolayısıyla Web 2.0 teknolojisiyle oluşturulan her içerik, yüklenen her resim, söyleşi ve sosyal medya yönetiminin içeriğini oluşturmada katkı sağlamaktadır.

Sosyal medya platformlarındaki içeriklerin sahipliği konusunda, bunlar kullanıcılar tarafından oluşturulduğundan ve şirketler tarafından yer verildiğinden beri, çok büyük tartışmalar olmuştur. Özellikle şirketlerin kendilerine ait olmayan içerikleri kullanarak çok büyük miktarlarda para kazanmaları konusunda eleştiriler ileri sürülmektedir. Ancak iletişime ilişkin içerik sahipliği hakkındaki iddialar buna göre daha azdır; fakat belli bir siteye üye olan yazarlar, okuyucular ve bunların karışımı tarafından ifşa edilen kişisel veriler için aynı durum söz konusu değildir, yani durumun sosyal medya yönetimi ve tartışmaları çok büyük boyuttadır. Güvenlik tehlikesi, parazit taşıyıcıların ya da ciddi ekonomik konularla ilgili toplanan verilerin üçüncü kişilere ifşa edilmesinin de ötesindedir. Ancak bu konuda şimdilik tam bir çözüm bulunmadığı gibi öğretide baskın bir görüş de bulunmamaktadır.

Sosyal Medyaya Getirilen Eleştiriler

internet sitesi kullanıcıları tarafından yaratılan ve sosyal medyada yayınlanan her içerik eninde sonunda halka mal olmakta ve çıkar grupları tarafından kullanılabilir hale gelmektedir. Bu durum sosyal medyanın tartışmalı konulardan birini oluşturmaktadır. Bunun farkında olmayan insanlar özel hayatlarını sosyal medya hesaplarından yayımlamaya devam ettikçe ‘‘özel hayatın röntgenlenmesinin’’ sıradan ve kabul edilebilir bir hal alması ve iletişimin bu yeni halinin ‘‘kimliksiz kişilikleri’’ oluşturmakta olduğu sosyal medya platformu kullanımına yönelik en büyük eleştirilerden bazılarını oluşturmaktadır.

Çoğu yazar kitaplarında sosyal medya yönetimi hakkında olumsuz yazılar yazmaktadır. Bir yazar, sosyal ağ sitelerinin tehlikesinin yönetim sistemlerinden kaynaklandığını ve kullanıcıların verilerinin bir siteden diğerine nakledilmesine izin verilmemesi gerektiğini iddia etmektedir. Yazarlar ayrıca sosyal ağların çok büyüdüğü ve geliştirilmesi sırasındaki limitleri aşarak monopol olmaya başladığı uyarısında bulunmaktadır. Sosyal medya kapatma ile ilgili içeriklerimiz gelecek aylarda devam edecektir, bilgisayarın tarihi gelişimi hakkında yazılar yazmaya devam edeceğiz.

Bilgisayarın Tarihi Gelişimi

Bilgisayarların ortaya çıkışı ve zamanla insanların günlük yaşantısına girişi, günümüz uygarlığı açısından önceden tahmin edilemeyen büyük bilimsel, teknolojik ve felsefi atılımları beraberinde getirmesi nedeniyle, bize göre insanlık tarihindeki önemli atılımlardan birisi olmuştur. Ancak bu gelişim ve beraberinde getirdiği atılım, büyülü bir değneğin dokunuşuyla ya da bu güne kadar olan bir çok buluştakinin aksine bir mucitin salt kendi çabalarının sonucunda olmamıştır. Çünkü bilgisayarın bulunuşu tek bir hamle ile gerçekleştirilebilecek kadar basit bir olay değildir. Bu buluş olgusunda, birbirinden tamamen farklı ve eski süreçlere kadar giden birçok buluşun çakışması, birçok düşünme etkinliğinin ve bilgi aktarımının art arda gelmesi söz konusu olmuştur.

Aslında bilgisayarın icadına giden yolda insanı güdüleyen en önemli ve ilk faktör kolay yoldan ve doğru şekilde hesap yapabilme istediğidir. Bir araştırmacı

herhangi bir problemin çözümünde genellikle kuramsal ya da matematiksel türden zorluklarla karşı karşıya kalır; araştırmacının elinde çoğu kez kuram hazırdır ya da kendisi bu kuramı araştırarak ortaya atmıştır; ancak bu kuramı kanıtlamanın yolu, sonuçlandırılması haftalar hatta aylar gerektiren içinden çıkılmaz hesaplarca kesilmiştir. Ayrıca en iyi çözümü seçmek üzere araştırmacının incelemesi gereken çözümlerin sayısı o kadar fazla olmaktadır ki, hesabın yapay yollardan yalınlaştırılması ve hatta makineler tarafından yapılması, her şeyden önce işlem yapmaktan çok düşünsel katkılarda bulunmak üzere kullanılabilecek bir zamanı, tutumlu harcama ve kesine yakın hesaplama sonuçlarına ulaşma kaygısı içindeki araştırmacı için çok önemlidir.

İnternet ve Bilgisayar

Bu hesaplama yapılırken zaman etkeninden ve her türlü düşünsel uğraştan kurtulmak isteği, insanları binlerce yıl öncesinden böyle makineleri kuramsal açıdan da olsa tasarlamaya itmiştir. Ünlü Yunanlı filozof Aristoteles günümüzden iki üç yüz yıl önce şöyle bir hayal kurmuştu: ‘‘Her alet buyrukla ya da bilerek kendi işini yapabilseydi, mekik kendi kendini dokusa, lir kendi kendine çalsaydı, ustanın çırağı, efendinin de köleye ihtiyacı kalmazdı’’. Düşünüre göre böylece insanlar kendilerine hiç yakışmayan sıradan gündelik işleri bırakır, kendilerini yurttaşlık etkinliklerine, bilgi arayışına ve bilgeliğe adarlardı. Birde internet sayfası teknolojisinden haberi olsaydı ne düşündür acaba, günümüz bilgisayar teknolojisi tamamen olmasa da büyük filozofun hayalinin bir kısmını gerçekleştirmiştir; ancak bunu bilgelik arayışına zaman yaratmak için değil, kapitalist dünyanın çarklarının daha hızlı ve kesin dönmesi için yapmaktadır.

Bilgisayarın dayanağı olan mantıksal düşünce sistemi ve  mekanik ilkeler, bu konuda gerçek anlamda istemlerin ortaya çıktığı Rönesans Avrupasında başlar. Bu dönemde gök bilimciler ve matematikçiler; matematiğin, bilimin ve teknik bilginin önemli aşamalar kaydetmesiyle daha karmaşık daha uzun ve daha usandırıcı hesaplar yapmaya başlamışlar ve bu araştırmalarında hesaplamaların zahmetinden kurtulmak için çeşitli mekanik aletleri meydana getirmişlerdir. Ancak bunların yirminci yüz yılın başlarına kadar çok basit düzeneklere sahip ve karmaşık işlemleri yapamayan mekanik aletlerden öteye gidememişlerdir. İnternet sitesi çıktığında ise, geçmiş dönemdeki insanların aklı almayacak kadar gelişme yaşanmıştır.

Leonardo daktiloyla elektronik hesap makinesini bir araya getirerek yaptığı makinesiyle, Zuse’nin yapıların statik hesaplarının yapılabilmesi için gerçekleştirdiği bir tür yazılımın da kullanıldığı ikili sayı sistemine taban olarak kullanan otomatik hesap makinesi taslağına rağmen, gerçek anlamda günümüzdeki bilgisayarlara öncülük eden teknolojinin başlangıcı 1940’lı yıllarda ortaya çıkan makinelerdir.

199’lü yılların başında iki büyük dünya savaşının yaşanması, özellikle İkinci Dünya Savaşası esnasında havacılık ve uzay teknolojilerinin büyük ilerleme göstermesi, bu savaş sonrasında ise dünyanın iki süper gücün etrafında iki büyük kampa bölünmesi ve bunun silahlanma, nükleer güce sahip olma ve uzay çalışmalarında büyük bir yarışmaya yol açması, kaçınılmaz olarak bilişim firmaları teknolojilerinde ve bunun temelini oluşturan bilgisayarın gelişmesinde itici ve zorlayıcı gücü olmuştur.

Bilgisayar teknolojisi bu sayede 1940’lı yıllarda geliştirilen 30 ton ağırlığında, 18.00 vakum tüp ve 1500 değiştirgeçten oluşan ve 180 metrekarelik alana kurulu ENIAC’tan, 2000’li yılların başında inanılmaz büyüklükteki veriyi depolayabilen ve inanılmaz hızlarda işlem yapabilen, hem de bunu avucun içine sığabilen makinelerle gerçekleştiren düzeye ulaşmıştır. 2012 yılına gelindiğinde ise bu aletler hem veri işleme hem görsellikteki kalitele, hem kablosuz olarak internete veya diğer ağlara ulaşabilme ve hem de çoklu işlevsellik açısından kelimenin tam manasıyla avuç içine sığar hale getirmiştir.

Bilgisayarın gelişim, tarihler konusunda tam bir kesinlik bulunmasa da genel olarak 1940 yılı başlangıç kabul edilerek günümüze kadar devam eden dört döneme ayrılarak incelenmektedir. Bir dahaki yazımızda dört bölüm hakkında bilgiler vereceğiz.

The post Ankebut Group International ”Sosyal Medya Yönetimi ve Bilgisayarın Tarihi” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Sosyal Medya Yönetimi

İnsanlar şirketlerin görüşlerine başvurmak istediği ancak sorulara cevap vermek istemeyen müşterilerle ilgilenmek için, üzerinde artık konuşmak dahi istenilmeyen yerleşik yönetim metotları yetersiz kaldıkça, sosyal medya yönetimi hizmetinin şirketler için muazzam fırsatlar sunduğunu ileri sürmektedirler. Kullanıcılar, söz konusu 7 temel ilkenin şirketlerin sosyal medyaya olması gereken ilgileri üzerinde önemli etkileri olduğunu açıklamaktadırlar(7 temel ilke bir önceki blog paylaşımında yer almaktadır). Kimlik, konuşma, paylaşım, varlık, kişisel ilişkiler, itibar yönetimi ve grupların analiz edilmesi suretiyle şirketler, sosyal medya yönetimi aktivitelerinin çeşitli işlevlerini ve etkilerini, kendi iş çevreleri için 7 temel ilkeyle uyumlu benzer bir sosyal medya stratejisi geliştirmek için izleyebilmekte ve anlayabilmektedirler.

Artan bir şekilde, “elektronik ticaret” kavramı kullanılmaya başlanmıştır. Bu, sosyal medyanın yalnızca bir pazarlama disiplini olmadığını, fakat bunun organizasyonlar için müşteri servisi, satış, insan kaynakları yönetimi gibi çeşitli temas noktaları olduğunu göstermektedir. Sosyal ticaret, sosyal medya yönetimi engelleri kırarak, çalışanların dışarıdaki dünya ile daha açık ve iş birliğine dayalı ilişkiler kurabildiği yerlerde söz konusu olmaktadır.

Sosyal Medya Pazarlaması

Avrupa sosyal psikoloji dergisine göre, başarılı bir sosyal medya pazarlaması etkisinin anahtar bileşenini sosyal otoritenin inşası oluşturmaktadır. Sosyal otorite, bireylerin ya da organizasyonların kendi alanlarında kendilerini uzman haline getirdiklerinde geliştirilmektedir, böylece kendi alanlarında etkileyici olabilmektedirler.

Sosyal medya yönetiminin inşası sosyal medyayı etkin hale getirmektedir. Kişiler sosyal medyadaki mesajlarını tamamen kontrol altında tutamazlar; fakat kişiler bunun yerine konuşmalarından önemli bir etki yaratmasını bekleyerek basitçe konuşmalarını paylaşırlar, işte bu sosyal medya yönetimi oluşum kavramlarından biri olmasına neden olmaktadır.

Buna karşın, bu konuşma paylaşımı akıllıca yürütülmelidir, çünkü insanlar pazarlamaya karşı dirençli oldukları sürece, sosyal medya platformları tarafından yapılan doğrudan ya da çok açık pazarlamada karşıda direnç göstereceklerdir. Bu sezgilere karşı görülmektedir; fakat bu durum, son derece önemli olan inandırıcılıkla birlikte sosyal medya yönetimi hizmetinin inşa edilmesi gerekliliğin en önemli nedenini oluşturmaktadır. Bir pazarlamacı genellikle bir kişinin pazarlama mesajlarını kendi kendine kabul etmesini kabul etmemektedir. Pazarlamacının 2008 tarihli güvenilirlik ölçeği raporunda, ankete yanıt verenlerin çoğunun genellikle kendileri gibi olan insanlardan gelen bilgilere göre firmalara ya da ürünlere güvendiklerini söyledikleri belirtilmektedir. 2010 tarihli raporda ise durum endüstri uzmanları ve akademisyenlerden gelen bilgilerin daha fazla tercih edildiği yönünde değişmiştir. Bu güven kaybı ve uzmanlar ile akademisyenlere daha fazla güven duyulması, sosyal medya platformları ve ağın yükselmesine denk gelmektedir.

Sosyal Medyanın Olası Tarihsel/Politik Etkileri

Ege üniversitesi tarafından yapılan bir çalışmada sosyal medya hizmetlerinin bağımlılık yapıcı olduğu ve sosyal medya kullanıcılarının kısa sürede bağımlı denilen ve psikolojik bir rahatsızlık olan “bir şeyleri kaçırmış olma tutkusunda” başı çektiği ileri sürülmektedir. ABD’de yüksek okul öğrencileri arasında sosyal medyanın bir numaralı iletişim kurma aracı olduğu gözlemlenmektedir.

Hatta bazı yüksekokullar, sosyal medya yönetimi pratiği bölümlerini, öğrencilerini dijital stratejiler olarak mesleki kariyer yapmak konusunda en iyi eğitimi veren bölümler olarak tanımlamaktadırlar.

Dünya çapında sosyal medya kullanımı ve bireyler üzerindeki etkisi hakkında çeşitli istatistikler bulunmaktadır. Bunlardan son birkaç tanesi aşağıda yer almaktadır:

ABD’de sanal alanda harcanan zamanın yüzde yirmi ikisi sosyal ağ üzerinde geçirilen zaman oluşturmaktadır.

Aralık 2009 tarihi itibariyle ABD’de mobil iletişim araçları kullanan toplam 234 milyon kişi 13 yaş ve üzerindedir. Aralık 2009’da sosyal medyada 1 milyardan fazla gönderi paylaşılmış ve gün başına ortalama 40 milyon gönderi düşmektedir. Aralık 2009 tarihinde ABD’de görüntülenen internet siteleri %25’ini sosyal ağ siteleri oluşturmaktadır. Bu durumda bir önceki yıla göre %13 oranında artış bulunmaktadır.

Avustralya sosyal ağların kullanımında bazı en yüksek istatistiklere sahiptir. Sosyal kullanım alanı Avustralya’da en yüksek skoru sahiptir, 9 milyonun üzerinde kullanıcı her gün genellikle 9 saatini bu sitede geçirmektedir.

65 yaş üzeri kullanıcıların sayısı 2010 yılı boyunca %100 artış göstermiştir. Buna göre bu yaş grubundaki her 4 kullanıcıdan biri sosyal ağların üyesidir.

Haziran 2011 tarihi itibariyle sosyal medyanın 750 milyon kullanıcısı bulunmaktadır. Ocak 2012 tarihi itibariyle bunun 800 milyon olduğu ifade edilmektedir.

ABD’de haftalık kullanım trafiğinde sosyal medyalar diğer internet sitelerinin üstüne çıkmıştır. ABD Eğitim Bakanlığı internet siteleri üzerinden eğitim alan öğrencilerin yüz yüze klasik eğitim alan öğrencilerden daha başarılı olduğunu açıklamıştır. Video paylaşma platformları dünyadaki en geniş ikinci arama motorudur. 4 dakika 26 saniyede yüzün üzerinde video yüklenmektedir.

Hintliler, internetteki diğer aktivitelerden daha fazla zamanı sosyal medyada harcamaktadırlar.

Bir rapora göre:
“Yalnızca ABD’de, sosyal ağ sitelerinde harcanan dakikakaların toplamı, bir önceki yıla göre %83 artmaktadır. Özellikle sosyal medya yönetimi alanında harcanan toplam zaman yaklaşık olarak yıldan yıla %700 artmıştır, Nisan 2008’de ki 1,7 milyar dakikadan Nisan 2009’da ki 13,9 milyar dakikaya artış, Sosyal medyayı bu aylar arasındaki bir numaralı paylaşım siteleri yapmıştır’’.

Görüldüğü üzere sosyal medyadaki esas artış web 2.0 üzerinden gerçekleşmiştir. Sosyal medya, sosyal paylaşım sitelerinde bir numaraya oturmuştur. Yaklaşık olarak 100 milyon kullanıcı bu siteye cep telefonları üzerinden erişmektedir. Nielsen’e göre, küresel bazda tüketiciler sosyal ağ 6 saatten fazla zaman geçirmektedirler. Sosyal medya devrimi denilen olay, sosyal medya hakkında çok sayıda istatistiği içermektedir. Buna göre ticari kullanımların %93’ü pazarlama içindir ve eğer sosyal medya bir ülke olsaydı dünyadaki üçüncü büyük ülke olacaktır.

Sosyal medya yönetimi, 2011 yılında gerçekleşen ve Arap Baharı olarak adlandırılan devrimlerin ve isyanların ayrılmaz bir parçası olmuştur. Sosyal medyayı bu amaçla ilk olarak Kahireli bir protestocunun kullanmaya başladığı ifade edilmektedir. Fakat, sosyal medyanın bu değişikliklerin gerçekleşmesine yardımının kapsamı konusunda tartışmalar bulunmaktadır.

Sosyal medya kullanımında içerik ekleyen her birey eşit olduğundan demokrasi fikrinin insanların kafasına yerleşebilmesi için uygun ortam sağlamaktadır. Bu sayede sosyal medya platforlarının kullanıcıları özgürce fikirlerini aktarabilme imkanı bulmaktadır. Dolayısıyla, kişilerin internette öne sürdükleri düşüncelere ve paylaşımlara, tanıdıkları olsun olmasın, diğer kişilerin yaptıkları yorumlar ve geri bildirimlerle sosyal etkileşim ortamı ve giderek sanal gruplar oluşmaktadır. Batı dünyasının sürekli olarak teknolojik gelişmeleri, demokrasiyi yaygınlaştırıcı araçlar, olarak pazarlaması, baskıcı rejimlerin internet üzerindeki faaliyetlerini sadece internet sitesini kapatmak veya internet sitelerine erişimi yasaklamaktan çıkarıp, sosyal paylaşım siteleri protestocuları takip etmekten tutun, kendi propaganda sitelerini kurmaya kadar genişleyen bir yelpazede pozisyon almaya yöneltebilmektedir. Üzülerek ifade etmekteyiz ki bunun benzerleri ülkemizde de görülmektedir. Dolayısıyla ‘‘ileri demokrasiyi’’ gerçekleştirdiği iddiasında olan siyasi otorite, bu tanımlamaya göre baskıcı rejimler sınıfına dahil olmaktadır.

Sosyal Medya Yönetimi ve Firmamız

Sosyal medya yönetimi aynı zamanda ‘‘kullanıcıların ürettiği içerik’’ ve ‘‘müşterilerin ürettiği medya’’ kavramlarını da ortaya çıkarmış, bunlar ise sosyal pazarlama hizmetini oluşturmuştur. Bu yapısıyla da ticari plandaki anlamını kazanmıştır. Böylelikle, sosyal medyanın kullanılması pazarlama alanında yeni meydan okumalar içeren bir form haline gelmiştir.

2010 tarihli güvenilirlik çalışmasının işaret ettiği gibi eğer pazarlama, kendine özgü otoritenin etrafında inşa edilen sosyal medya yönetimi için çaba harcarsa çok etkili olacaktır. Bir şirketin içinde pazarlamacı rolü üstelenen herhangi bir kişi insanları kendi orijinal niyetleri, bilgi birikimi ve belli bir alan ya da endüstrideki deneyimi olmaksızın kuralına uygun bir pazarlama sürecinin gerçekleşmeyeceğine ikna etmelidir. Eğer bu gerçekleşebilirse, bu bilginin alıcıları ve bu tür mesajlar kendiliğinden doğal olarak gelişmeye başlayacaktır. Bu kişiler ya da organizasyonlar, pazarlamacıların yerine geçen güvenilir danışmanlar olarak, düşünce önderi ve değer üreticileri olacaklardır. Bir alanda akla ilk gelen ürün ve/veya şirket olmak üzerine çalışmalar geliştirilmektedir, aynı zamanda tüketiciler ilgili alandaki söz sahibi kişilerin ya da danışmanların önerdiği ürünlere doğru çekilmektedir. Bu yapılanmada radyo, televizyon, gazete gibi geleneksel yöntemler uygulanmaktayken günümüzde artık büyük şirketler dahi sosyal medya ve sosyal medya yönetimi hizmetine yönelmektedirler.

Elbette, sosyal medya otoritelerinin oluşturulmasında çok sayıda yöntem bulunmaktadır; örneğin, internet sitelerinde çok sayıda insanın gerçekleştirebileceğinden daha iyi bir şekilde kullanıcı orijinli içerik ya da bilgiler paylaşabilir; sosyal medya siteleri işe yarar içerikler sağlayabilir, internet sitelerinde makaleler yayınlanabilir ve dağıtılabilir; sosyal soru ve cevap sitelerinde, somut olay üzerine verilen cevaplar sağlanabilir. Böylelikle belli alanlardan görüşüne ve düşüncesine güven duyulan ve tercihleri etkileyen otoriteler oluşturulabilir.

Sonuç olarak bugün sosyal medyanın ve sosyal medya pazarlamacılarının doğrudan ya da dolaylı etkisi şudur: Tüketiciler genellikle bizim ‘‘sosyal’’ olarak isimlendirdiğimiz ancak pekala tek bir kişi tarafından da oluşturulabilen güvendikleri platformlarda okudukları ve gördüklerine göre neyi alacaklarına karar vermektedirler. Buna ek olarak, çeşitli raporlar göstermektedir ki; organizasyonlar sosyal medya mecralarını kullanarak memnuniyetsiz müşterileri ve hissedarlarını geri kazanmaya çalışmaktadırlar. Bu kararlı ve dikkatlice dizayn edilmiş bir sosyal medya yönetimi stratejisinin, tam ve yönlendirilmiş pazarlama planının bütünleşmiş bir parçası olmasısın nedenidir; fakat bu strateji yeni otorite oluşturma teknikleri tarafından dizayn edilmelidir.

The post Ankebut Group International ”Sosyal Medya Yönetimi” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

ANKEBUT GROUP INTERNATIONAL

İNTERNET

İnternet, dünya üzerinde yayılmış milyonlarla ifade edilen sayıdaki bilgisayarların birbirine bağlanması ile oluşan ağların yine birbirlerine bağlanması ile oluşan çok geniş yapıdaki bir ağdır. Bu ağların her geçen gün büyümesi ve yeni ağ omurgalarının bu sistemin içine katılması nedeniyle internete “tüm dünya bilgisayar ağlarının ağı’’ denilmektedir.

İnternet sitesi sanıldığının aksine veri iletim ağlarının yalnızca bir türü, dolayısıyla da sanal alanın yalnızca bir parçasıdır; Ancak bugün için en yaygın ağ ve en geniş parçasıdır. Sanal alan ise, bilişim sistemleri ve bunları birbirine bağlayan her türlü veri iletimi ağı oluşumunu oluşturann, fiziksel yapısı sayısal verilerden oluşan bir alandır.

‘‘sanal alem’’ ibaresi ilk kez 1980 yıllarının başlarında William Gibson’un ödüllü romanında ‘’cyber space’’ kavramı olarak yer almıştır. Bu makalede bilgisayar ve iletişimle ilgili, bunları birbirine bağlayan toplu bir kavram olarak kullanılmıştır.

Teknik bir tanımla internet; dünya üzerinde bulunan tüm bilişim ağlarının ve bilgisayarların TCP/IP denilen bir yöntemle birbirine bağlanmasıyla oluşan, dünyadaki en büyük ve kapsamlı insan ve makine birliğini sağlayan ağ sistemidir. Buna benzer bir başka tanıma göre ise internet, merkezi olmayan, geniş seviyede planlanmış, hiyerarşik bir yapısı bulunmayan küresel bir bilişim ağı yapısıdır.

Buradan hareketle internet; birden fazla haberleşme ağının birlikte meydana getirdiği metin, resim, müzik, grafik, yazılı metin vb. gibi dosyalar ile bilgisayar yazılımlarının, kısaca insanlar tarafından oluşturulmuş her türlü bilginin veri halinde paylaşıldığı ve iletildiği bilişim sistemleri arasındaki ağ olarak tanımlanabilir.

İnternet geniş halk kitlelerinin kolay şekilde erişimine 1990’lı yılların ortalarında açılmıştır ve bundan sonra çok hızlı bir şekilde büyüme göstermiştir, böylelikle her türlü bilgi bu sistemin içinde bulunur hale gelmiştir. İnternet, iletişim araçları içerisinde en hızlı yaygınlaşan sistemdir. Uluslararası telekomünikasyon birliğinin 1999 yılı verilerine göre, telefonun 50 milyon kişiye ulaşması yetmiş 74 yıl, radyonun 38 yıl, televizyonun 13 yıl sürmüşken, bu süreç internet sitesi açısından 4 yıl gibi çok kısa bir zaman diliminde gerçekleşmiştir. Bu süre internetin yayılma hızını ve etkinliğini göstermesi açısından çarpıcıdır. Nitekim 2005 yılı itibariyle dünya nüfusunun %15’inin veya bir milyar kişinin bir şekilde internet ile ilgilendiği ve bu yapısı sayesinde günümüzde bilgiye en kolay, en hızlı ve en ucuz şekilde ulaşmanın yolu bu ağ sistemi olmuştur.

Ancak bu gelişime paralel olarak internet, bilişim suçlarının da en kolay ve yaygın işlenebilme alanını oluşturmaktadır. Bilişim suçlarının hem ceza hukuku hem de ceza muhakemesi hukukundaki en karmaşık ve çözülmesi zor türleri, internet ortamında işlenmektedir.

İnternetin Teknik Yapısı, Alt Yapısı ve Yönetim Biçimi

İnternetin teknik yapısı, üzerinde veri iletiminin sağlandığı ve omurga denilen ağlar sistemi ile veri iletimini sağlayan birçok araç ve yazılım da meydana gelmektedir. Ancak günümüzde özellikle vazgeçilmez unsur olan omurga ve bilgisayarların birbirleriyle iletişimini sağlayan kurallar ve internet üzerinde veri aramaya ve aktarmaya yarayan özel yazılımlar teknik altyapı açısından önem kazanmışlardır. Bunlardan iletişimi düzenleyen ‘‘TCP/IP’’ protokolünün ve veri aramaya ve aktarmaya yarayan özel yazılımlardan, omurga olarak isimlendirilen ağ, sisteminin kısaca açıklaması internetin yapısının daha rahat anlaşılması için faydalı olacaktır.

İnternetin, bilgisayarların birbirine bağlı olduğu sisteminin genel adı olduğu yukarıda belirtilmiştir. İşte bu ağ içindeki bilgisayarların birbirleriyle iletişim kurabilmeleri ve veri aktarımında bulunabilmeleri için birtakım kuralları uygun hareket etmeleri gerekir. Bu kurallar, iletişimdeki eşler arasında veri trafiğinin kurallarını oluşturup daha etkin bir iletişimin sağlanmasını gerçekleştirirler.

İnternet sitesi hizmetleri kullanabilmek için gerekli olan tüm yazılımlar ve bağlantı yazılımları, TCP/IP protokolüne uygun olarak iletişim kurallar ve işlev görürler. Bu protokol aslında iki ayrı protokolün bir araya gelmesinden oluşur. Bunlardan TCP iletilerin doğru yere aktarılmasından, IP ise adresleme sisteminden sorumludur.

Sözcük anlamı olarak dünyayı saran ağ anlamına gelen sözcüğe kısaca web denilmektedir. Bu sistem aracılığıyla yazı, resim, ses, film ve yapay canlandırma gibi pek çok farklı veri türüne ulaşılabilir. Bu sistem tarayıcı olarak adlandırılan istenilen verilerin bulunmasını sağlayan ve yaygın olarak web sayfası ya da web sitesi olarak adlandırılan, istenilen verilerin görüntülenmesini sağlayan uygulama yazılımlarının bir araya gelmesinden oluşur.

İnternetin Altyapısı :

İnternet üzerindeki veri iletişimi omurga adlandırılan ana iletişim hatları üzerinden sağlanır. Bu ana haklardan çıkan diğer veri iletişim hatları çeşitli merkezlere giderler ve oralardan da dağılarak tek tek bilgisayarlara ulaşırlar. İnternet üzerindeki ilk omurga, Amerika tarafından kurulmuştur. Bu omurgaların yönetimi önceleri kamusal kuruluşlar tarafından yapılsa da zamanla bunlar özel kuruluşlara devredilmiştir. Bugün için dünya çapında birkaç büyük omurga mevcuttur ve bunlar da birbirleriyle bağlantılı durumdadır; ayrıca beri iletişimin hızlandırmak amacıyla pek çok ülkede altyapı çalışmasına devam edilmektedir.

Genel Olarak İnternetin Yönetim Biçimi

İnternet herhangi bir kişinin buluşu ya da ticari malı değildir. Bu büyük ağ sistemi bu sisteme giren herkesin katkısıyla oluşmuş anonim bir yapıdır; internetin bir sahibi ya da yöneticisi yoktur. Bu yapısından dolayı internete girmek ve hizmetlerinden yararlanmak için yasal bir başvuruya, onaya ya da izne gerek yoktur. Yalnızca gerekli özelliklere sahip bir bilişim sistemi ve bağlantı hattı ile internete girilebilmektedir.

Sanal alanın yeni bir hukuk alanı olup olmadığı ve internette de hukuk kurallarının geçerli olup olmayacağı son yıllarda hukukçular tarafından sıkça sorulan sorulardan bir tanesidir. Sanal alanın klasik hukuk alanlarından farklı olması, internetin bir sahibinin ve bağlı bulunduğu bir yerin bulunmaması bu soruları ortaya çıkarmaktadır. Bugün için sanal alanın yeni bir hukuk alanı olduğu genel olarak kabul edilmektedir. Sanal alanda hukukun ne şekilde, hangi kurallara dayanılarak ve kim tarafından uygulanacağı tam olarak belirlenmesi de buranın hukukunun uygulanacağı bir alan olduğu tartışmasız kabul edilmektedir.

Ayrıca son yıllarda hem sanal alanın düzenlenmesiyle hem de bilişim alınan ortaya çıkan sorunlarla ilgili olarak, ulusal ve uluslararası alanda çok sayıda hukuksal düzenleme yapılmıştır. Böylelikle bilişim alanının, hem yeni bir hukuk disiplini olduğu veya en azından kendine özgü yeni düzenlemeleri gerektirdiği kabul edilmiş hem de söz konusu düzenlemelerle çeşitli sorunlara çözümler üretilmeye çalışılmıştır. Hatta son yılların en gelişen ben revaçta olan hukuk dalının bilişim hukuku olduğunun söylenmesinde abartı bulunmamaktadır. Zira bu konuda çok sayıda yayın yapıldığı gibi, hukuk fakültelerinde seçmeli ders olarak okutulmakta; hatta yüksek lisans programlarında bilişim hukuku adı altında modüller açılmaktadır.

İnternetin bir yöneticisinin olmamasının faydalı yönleri olduğu gibi zararlı yönleri de bulunmaktadır. Bu faydalı yönler arasında internetin bugüne kadar hiç olmadığı kadar demokratik bir yapıya ve sınırsız bir ifade özgürlüğüne sahip olması, çıkar grupları kadar tek tek bireylerin de seslerini duyurabilmeleri, ekonomik açıdan hiç bir yere bağlı olmayışı ve her türlü gelişmeyi açık bulunması gösterilebilir. Özellikle sosyal medya platformu ortamının ortaya çıkması ve gelişmesi ile bu durum hat safhaya ulaşmış ve bugüne kadar sıradan insanların ulaşmasının olanaksız olduğu bilgiler herkes tarafından ulaşılabilir hale gelirken, diğer yandan sosyal olaylar ve politik mücadelelerde de bu mecralar sayesinde yönetilebilir hale gelmiştir.

Bu sınırsız özgürlüğü zararlı tarafı ise yine özgürlüğün kendisinden gelmektedir. Hiçbir kuralın ya da sınırın bulunmadığı bir ortamda her yerine teknolojik gelişme de karşılaşılan kötüye kullanımların, rahatsız edici davranışların ve suç oluşturan eylemlerinde gerçekleşebilmesi internetin rahatsız edici tarafını oluşturmaktadır. Özellikle suç oluşturan eylemleri denetleyen ve bunları yargılayıp yaptırım uygulayan bir merkezi gücün bulunmayışı, bu tür olaylar gerçekleştiğinde durumu içinden çıkılması zor bir hale getirmekte, bu tür suç tiplerini önlemek ve kovuşturma ile görevli kolluk kuvvetleri ve hukukçular için çözülmesi zor problemler ortaya çıkmaktadır.

Bu durumu gidermek ve internetin tamamı ile hukuksuz bir alan olmasını önlemek amacıyla genellikle 2 yol seçilmektedir. Bunlardan ilki, özellikle son yıllarda görüldüğü üzere ülkelerin internet kişilerin hukuki sorumluluklarını düzenleyen yasalar yapması, bir diğeri ise bizzat internetin kullanıcıları tarafından oluşturulan ve adına etiket denilen kuralların oluşturulmasıdır.

‘’Etiket’’ genel bir anlatımla; internet kullanıcıları arasında ahlaki değerleri esas alan ve bu kurallara uymayanlara yaptırım olarak sanal alandan uzaklaştırma cezasının verilmesini ön geren kurallar bütünüdür. Ancak yalnızca kişilerin inisiyatifine bırakılmış ve ahlaki yaptırımlar içeren kuralların yeterli etkinliğe sahip olmayacağı, bu kuralların ve kuralların ihlali halinde verilecek cezaların uygulanmasının kim ya da kimler tarafından yapılacağı sorusunun net bir yanıtı olmadığı ve bu tür kuralların bugün için yalnızca hukuk kurallarını ve yaptırımları destekleyici görevler üstlenebileceği, bu nedenle en iyi bilişim firmaları alanını düzenleyen hem özel hem de kamu hukukuna ilişkin düzenlemelere ihtiyaç bulunduğu yönünde görüşler ileri sürülmüştür.

Her ne kadar katı hukuk kuralları suçu önlemenin garantisi olmasa da; hiçbir düzenleme olmaması da bilişim sistemleri aracılığıyla suç işleyenler için bir sığınak oluşturabilecektir. Bu nedenle yasa koyucunun, bilişim alanı ile ilgili hukuk kuralları yaparken suçun önlenmesi ve işlenmiş suçların cezalandırılması amacı ile bilişim toplumunun ihtiyaçları ve özgürlükleri arasında denge kurması gerektiği, böyle bir dengenin kurulamaması halinde ya tamamen katı kurallara bağlı ve işlevselliğini yitirmiş bir internetin ya da her şeyin yozlaştığı ve kuralların tanınmadığı, bu nedenle özgürlüklerin ve işlevselliğin yine yok olduğu bir internetin yönetimi konusunda yumuşak hukuk kuralları da devreye alınabilir. Yumuşak hukuk kurallarının etkililiği özellikle suç gelirlerinin aklanması suçunda oluşturulan normlarda kendini göstermiştir. Nitekim yumuşak icra mekanizması ile desteklenen ve bağlayıcı olmayan teknik kurallara dayanan yaklaşımlar ile tavsiye niteliğinde kararlar yayınlanan uzmanlaşmış birimlerin etkisi sert hukuk olarak nitelendirilebilecek yaklaşımlarla ortaya koyulmuş uluslararası düzenlemelerden oldukça fazladır. Ayrıca yumuşak hukuk araçları var olan sert hukuk uygulamalarının basit yapısını ortaya koyarak söz konusu sert hukuk uygulamaları için yapılan yorum faaliyetini desteklemektedirler.

Ülkemizde de özellikle internet kişiliklerinin sorumluluklarının belirlenmesi amacıyla yasal düzenleme yapılması ihtiyacı öğretide sıklıkla dile getirilmiştir. Söz konusu bu talep ve eleştiriler yasa koyucu tarafından dikkate alınmış ve internet kişiliklerinin düzenlenmesi konusunda bir yasa taslağı oluşturulmuştur. Ancak tüm Avrupa’da ve ülkemizde orya çıkan bir çocuk pornografisi operasyonunun sonuçlarına tepki olarak, bilişim alanına ilişkin ceza muhakemesi koruma tedbirleri de dahil edilerek bir ‘‘tepki yasası’’ niteliğinde 5651 sayılı Yasa çıkarılmıştır. Böylelikle internetin yönetimine ilişkin belli bir alan hukuksal düzenleme konusu yapılmıştır. Bunun dışında internet üst kurulu ve Telekomünikasyon iletişim başkanlığı gibi çeşitli kurul ve kuruluşlar oluşturulmuş ve ülkemizde internet ve bir bütün olarak sanal alan düzenlemeye ve tabiri caiz ise ‘‘kalite’’ alınmaya çalışılmış ve çalışılmaktadır. Bu konuya ilişkin ayrıntılı açıklamalar çalışmamızın beşinci bölümünde yer aldığı için burada daha fazla ayrıntıya girmek istemiyoruz. Ancak bu düzenlemelere ilişkin genel görüşümüzü daha en başta ifade etmek isteriz:

Yukarıdaki paragrafta kısaca değindiğimiz hukuksal düzenlemeler, sanal alana ve internete karşı haksız müdahaleleri önleyip, bunları cezalandırarak ve hukukun işleyişini tesis ederek, sanal alanı daha özgür bir alan haline getireceğine, bu alanın kullanımını daraltmış, özgürlükleri kısıtlamış ve adeta bir sansür düzeni getirmiştir. Ülkemiz söz konusu sansür uygulamasında internet yasakları konusunda başı çeken İran ve Çin ile yarışır hale gelmiştir. Dolayısıyla bu düzenlemelerin bir an önce düzeltilmesini ve bu doğrultuda bir internet politikası yürütülmesini diliyoruz.

The post Ankebut Group International ”İNTERNET” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.

Bilişim Suçu

Bilişim Suçluları

Bilişim suçu ilk olarak bilgisayarın ana vatanı olan Amerika Birleşik Devletlerinde ortaya çıktığı için bu yeni suç türünün isim babalığını yapmak görevi de Amerikan hukukçularına düşmüştür. Bu amaçla computer related crime (bilgisayar bağlantılı suç), computer assisted crime (bilgisayarla işlenen suç), crimes against computer (bilgisayara karşı işlenen suçlar)  gibi kavramlar kullanılmışsa da bugün için Amerikan öğretisinde hemen hemen yaygın bir şekilde computer crime (bilgisayar suçu) terimi kullanılmaktadır. Amerikan hukukunda bu kavramın açıklaması “bilgisayar verilerinin çalınması ya da sabote edilmesi veya herhangi bir suçun işlenmesi için bilgisayarın kullanılması gibi bilgisayar teknolojisini gerektiren su çeşidi” şeklinde yapılmaktadır. Alman hukukunda ise bu kavramı karşılamak üzere Computerkriminalität terimi kullanılmakta; ancak bilgisayarın bir makine olduğu ve suç işlemeyeceği, bu terimin ise yanlış anlamlara yol açabileceği nedeniyle eleştiriye uğramaktadır. Bu nedenle Computerkriminalität teriminin computermissbrauch sözcüğü ile değiştirilmesi önerilmektedir.

Ülkemizde ise bu konuda tam anlamıyla bir kavram kargaşası yaşanmaktadır. Siber suç, sanal suç, internet suçu, bilgisayar suçu, en iyi bilişim şirketleri bu konularda suç hukuku, bilgisayar ile ilgili suç, bilişim sistemi aracılığı ile işlenen suç, bilişim firmaları alanında işlenen suç, bilgisayarlara karşı işlenen suç ve bilişim suçu bu alanı karşılamak için kullanılan kavramlardır.

Ancak öğretide bu kavramların birçoğuna çeşitli yönlerden eleştiriler getirilmektedir. Örneğin “internet suçu” kavramına internetin bilişim suçlarına zemin hazırlayan biri olduğu, her ne kadar internet kullanımı en yaygın ha olsa da bunun dışında internet ve ekstranet gibi başka bilgisayar ağlarının da bulunduğu ve bu diğer ağlar aracılığıyla da bilişim suçlarının işlenmesini mümkün olduğu, bilişim suçlarını işledikleri ortama göre, farklı şekillerde isimlendirilmesinin doğru olmadı yönünde eleştiriler getirilmiştir.

Yine “siber suç”kavramı ve bunun Türkçeleştirilmiş hali olan “sanal suç” kavramı, amaçlanan kavramı ifade etmekte yetersiz kalması ve işlenen suçların sanal değil tamamen gerçek olması yalnızca kimi zaman internet gibi bilişim ağları üzerinde işlenmesinin bu suçların fiziki gerçeklikten yoksun olduğu anlamına gelmediği belirtilerek eleştirilmiştir. Son zamanlarda özellikle kolluk güçleri tarafından özellikle “siber suç”kavramının kullanılması yaygınlaşsa da bunun yabancı kökenli olması ve aynı kavramı karşılayacak anadilimizde “bilişim suçu” kavramının bulunması nedeniyle bu terimi kullanmayı uygun bulmuyoruz.

Bilgisayar suçu kavramına yönelik eleştirilerde ise, bilgisayarın tek başına suç işlemeyeceği bununla kastedilenin bilgisayar aracılığıyla işlenen suç olduğu, Nasıl bıçak ile işlenen bir suça “bıçak suçu” denmiyorsa, bilgisayar aracılığıyla işlenen bir suça da bilgisayar suçu denilmesinin anlamsız olduğu ifade edilmektedir.

Bilgisayarlara karşı işlenen suç ve bilgisayar aracılığıyla işlenen suç kavramları ise olguyu tek taraflı ifade etmeleri ve aslında çok boyutlu olan bu yeni suç işleme modellerini tam olarak kapsayamamaları nedeniyle yetersiz kalmaktadır. Ancak suç tipleri incelenirken, suç tipine dahil olsun ya da olmasın failin suç işlemekle hedeflediği amacın göz önünde bulundurulması ve bu şekilde söz konusu kavramların kullanılması suretiyle böyle bir ayrımın yapılması mümkündür. Aslında bu durum bilişim sistemlerinin de bir özelliğini yansıtmaktadır; zira bilişim sistemleri, bu tür suçlarda hem araç ve hem de bu suçları işleyen faillerin hedefi durumundadırlar. Ankebut Group International ekibi olarak bu duruma bir son vermeyi amaçlıyoruz.

Bugün için öğretide “bilişim suçları’’ kavramı üzerinde uzlaşmaya varıldığı görülmektedir. Nitekim 2000’li yılların başından itibaren hem yasal düzenlemelerde, hem öğretide hem de uygulamada görüş birliği halinde bu kavramın tercih edildiği görülmektedir. Dolayısıyla bilişim suçları, genel olarak kabul gören ve kullanılan bir kavram haline gelmiştir.

• Bilişim Suçu Kavramının İçeriği

Bilişim suçlarının tanımına ulusal hukuk düzenlemelerinde rastlanılmamaktadır. Buna koşut olarak konuyla ilgili uluslararası hukuk düzenlemelerinde de bilişim suçlarının bir tanımı yapılmamaktadır. Bu tanımın yapılması yerine her iki hukuk kaynağı olarak da eylemlerin çeşitliliği nedeniyle tek tek suç oluşturan eylemlerin belirtilmesi ve tanımlanması yoluna gidilmiştir.

Öğretide ise bilişim suçlarının bir çok tanımı yapılmıştır; ancak bu tanımların birisi üzerinde ya da bir başka tanım üzerinde henüz bir uzlaşmaya varılamamıştır; çünkü tanım yapılırken hangi eylemlerin bilişim suçu olarak değerlendirilip hangilerinin bu kapsam dışında bırakılacağı açıklığa kavuşturulamamıştır.

Özellikle bilişim sistemlerine ve verilere karşı bilişim sistemleri kullanılarak işlenen bilişim suçları, hem bilişim teknolojisine ilişkin bilgi birimi hem de bu alanda özel bazı yetenekler gerektirdiği için, farklı yapıda ve kriminolojik açıdan belli nitelikte failleri gerektiren, aslında herkesin işleyemeyeceği “üst seviye’’ suçlardır. Buna bağlı olarak bu suçların her gün yeni işleniş modelleri de ortaya çıkmaktadır. En iyi bilişim firmaları bu konuda suçlarının özellikleri ve teknolojiyle birlikte sürekli yenilenmesi nedeniyle, kriminologlar, yasa koyucular, öğreti ve uygulayıcılar arasındaki tanım tartışması süreklilik göstermekte ve tek bir tanım üzerinde uzlaşma sağlanamamaktadır.

Bilişim suçunun ortaya çıkmasıyla ve bunun hukuk alanındaki etkilerini ortaya çıkarmasıyla birlikte bu konuda yapılan ilk tanımlarda bilgisayarla ilgili gerçekleştirilen her türlü eylem bilişim suçu olarak değerlendirilmiştir. Giderek bu konuda yasalaştırma yoluna gidilmesi ve uygulamada bir çok somut olaya bağlı olarak yargı kararlarının ortaya çıkması sonucunda “suçla korunan hukuksal değer’’ ölçütü esas alınarak her türlü eylemlerin ise geniş anlamda bilişim suçlarını oluşturdukları kabul edilmiş ve buna göre tanımlar yapılmıştır; ancak bunlar tanım yapma konusundaki güçlükleri gidermemiştir. Bu sorunu gidermek ve açık bir tanım yapabilmek amacıyla yazarlar, çeşitli ölçütleri esas alarak bilişim suçlarını tanımlamaya çalışmışlardır ve bu yazarların esas aldığı değerler de belirli bir sınıflandırmaya tabi tutulmuştur.

Buna göre bilişim suçu 6 farklı ölçüt dikkate alınarak tanımlanmaktadır, bunlar: bilgisayarın amaç veya araç olmasını arayan tanım, bilişim suçlarını mal varlığı ihlalleriyle sınırlayan tanım, bilişim sistemleriyle herhangi bir şekilde bağlantılı olan suçları esas alan tanım, bilgisayar kullanımını esas alan tanım, suçu işlenen faili esas alan tanım ve sınıflandırmaya tabi tutulamayan tanımlardır. Örneğin Karagülmez, bilişim suçlarını “fiziki yapısını zarar verme fiilleri”, ”bilgisayarım tek başına çalışma sistemine ilişkin fiiller” şeklinde genel olarak ikiye ayırarak incelemekte ve tanımlamaktadır.

Ancak bu ölçütlerden hareket edilerek bir tanım yapılması da istenilen sonucu elde edilmesini sağlamamıştır. Bu nedenle kavran tartışmasından çok bu kavram altında hangi suçların düzenlendiği önem kazanmaktadır. Bize göre bilişim alanındaki hızlı gelişimi dikkate alan ve yeni teknoloji sayesinde ortaya çıkabilecek yeni eylem türlerini de kapsamaya çalışan, bir başka deyişle sınırlı olmayan ucu açık bir tanımı yapılmasına çalışılması doğru bir yaklaşımdır. Ancak bu yapılırken ceza yasalarında yer alan ve geleneksel suç tiplerinden hiçbir farkı olmayan bir suçu da sırf suçun bir işleniş modelinde bilişim sistemleri kullanılıyor diye bilişim suçu olarak değerlendirmeye neden olacak genişlikte bir tanımın yapılmasından kaçınılmalıdır.

Ayrıca bilişim suçlarının tanımı yapılırken dikkat edilmesi gereken bir başka konu da sanal sistemlerinin daima bu eylemlerin gerçekleştirilmesi için araç olmasıdır. Eylemi gerçekleştiren fail görünüşte kendisine hedef olarak bilişim sistemini seçmiş gibi görünse de daima gerçek hedef bu sistem dahilinde ki veriler ya da sistemin işleyişidir. Bu konular üzerine Ankebut Group International olarak çalışmalar gerçekleştirmekteyiz.

Zaten bir bilişim sisteminin içindeki verilere ya da sistemin işleyişine zarar vermek kastı olmaksızın yalnızca fiziki varlığının zarara uğratılması ya da alınıp götürülmesi açıklanmaya çalışan bilişim suçlarının değil, ceza kanunda düzenlenmiş başka suçların korumaya amaçladığı hukuksal değeri ihlal eder.

Dolayısıyla bilişim suçlarını tanımlamadan önce, hangi suçların bilişim suçu olarak tanımlanacağını belirlemek üzere üçlü bir ayrım yapılmayı uygun buluyoruz. Buna göre ilk grupta bilişim sistemlerinin ve/veya içerdiği verilerin işeyişine, bütünlüğüne, güvenliğine karşı işlenen suçların yer aldığı (TCK m.243, 244, 245, 135, 136, 138 g,b,); ikinci grupta bilişim sistemlerinin kullanılmasının suçun nitelikli unsuru olarak tanımladığı suçların yer aldığını (TCK m142/2-e, 158/1-f gibi); son olarak bilişim sistemlerinin yalnızca bir araç olarak kullanıldığı ancak suçun unsuru olarak ayrıca tanımlanmadığı suçların yer aldığını (TCK m.124, 125, 132, 133,134,226 gibi) düşünüyoruz.

O halde biri geniş anlamda diğeri ise dar anlamda olmak üzere iki farklı bilişim suçu tanımı yapılması mümkündür. Geniş anlamda bilişim suçu, bilişim sistemlerinin ve/veya verilerin kullanıldığı ya da bu sistem ya da verilere karşı işlenen her türlü suçtur. Dar anlamda bilişim suçu ise, verilere ve/veya bilişim sistemlerine veya sistemin/verilerin düzgün ve işlevsel işleyişini, güvenliğine ya da bütünlüğüne karşı işlenen suçlardır. Biz bilişim suçları ifadesinden “dar anlamda bilişim suçları’’ olarak anladığımızı ifade etmeliyiz.

The post Ankebut Group International ”Bilişim Suçu” first appeared on Ankebut Group İnternational - Ankebut Mühendislik.